Ze passeren elkaar – boven de VS – naar schatting op een afstand van slechts 15 tot 30 meter.

In een baan rond onze aarde bevinden zich duizenden satellieten. Tel daar nog eens tonnen afval – zoals kapotte satellieten en brokstukken – bij op en je hebt een vaag idee van hoe druk het rond onze aarde is geworden. Het is dan ook niet heel verwonderlijk dat soms objecten onverhoopt met elkaar op ramkoers komen te liggen. LeoLabs houdt al dit rondslingerende puin nauwkeurig in de gaten. Nu slaan ze echter alarm. Want twee oude satellieten blijken namelijk in noodvaart op elkaar af te stevenen.

Botsing
Het gaat om de Infrarood Astronomische Satelliet (afgekort IRAS) die in 1983 werd gelanceerd en een satelliet genaamd GGSE-4 die in 1967 het luchtruim koos. Beide satellieten zijn allang met pensioen, waardoor er geen enkele mogelijkheid is om vanaf de aarde met ze te communiceren om zo ontwijkende manoeuvres uit te voeren. En dus komen de twee objecten angstvallig dicht bij elkaar in de buurt. Volgens LeoLabs zullen de twee elkaar vannacht passeren op een afstand van slechts 15 tot 30 meter zo’n 900 kilometer boven de grond. Of ze elkaar ook echt gaan raken? De kans dat ze tegen elkaar klappen is volgens LeoLabs 1 op 1000.



Nederlands tintje
De IRAS-satelliet was een succesvolle satelliet voor het waarnemen van infraroodstraling. De satelliet was bijna tien maanden actief tot 23 november 1983. Bovendien had deze een Nederlands tintje; het project was namelijk een samenwerkingsverband tussen de Verenigde Staten, Nederland en het Verenigd Koninkrijk. IRAS bestond uit twee grote onderdelen; de infraroodtelescoop en het ruimtevoertuig. Laatstgenoemde is bijna volledig in Nederland gebouwd.

De situatie is best alarmerend. Want als de twee satellieten met elkaar in botsing komen, zal dit een hoop ruimtepuin opleveren. Op dit moment vliegen er al een heleboel van dit soort kleine stukjes afval rond de aarde. Geschat wordt dat er zo’n 129 miljoen stukjes puin in de ruimte rondvliegen. En die kunnen vervolgens weer schade aanrichten aan andere objecten. “Gebeurtenissen zoals deze benadrukken de noodzaak om tijdig kapotte satellieten op te ruimen om zo de ruimte schoon te houden,” twittert LeoLabs.

Rondslingerend ruimtepuin rond de aarde. Afbeelding: ESA

Opruimen
Er zijn de afgelopen jaren wel pogingen gedaan om de hoeveelheid ruimteafval terug te dringen, zoals bijvoorbeeld met het RemoveDEBRIS-project. Maar doordat het afval er rapper bij komt dan dat het verwijderd wordt, is het nog een hele kluif om de al het rondslingerende puin weg te werken. Meerdere plannen om het ruimteafval op te ruimen hebben ondertussen al de revue gepasseerd, bijvoorbeeld de kleine CubeSat ‘OSCar’, die uitgerust wordt met een GPS, vier geweerlopen, netten en koorden om zo het puin, stukje voor stukje, op te vangen. Deze plannen liggen echter veelal nog op de tekentafel, waardoor er nog relatief weinig met dit soort oplossingen in de ruimte is geëxperimenteerd. ESA is echter van plan daadwerkelijk daad bij het woord te voegen. Zij steken als eerste hun handen uit de mouwen om korte metten te maken met ruimteafval door middel van een missie die tot ClearSpace-1 is gedoopt. Naar verwachting zal deze in 2025 gelanceerd gaan worden.

LeoLabs belooft de mogelijke botsing tussen IRAS en GGSE-4 de komende dagen goed in de gaten te houden. De laatste updates zijn te volgen op hun twitteraccount.