slapende uil

Wetenschappers hebben ontdekt dat het slaappatroon van jonge uilen vergelijkbaar is met dat van zoogdieren. En het slaappatroon verandert op dezelfde manier als het slaappatroon van mensenbaby’s door de tijd heen verandert.

Slaap is grofweg onder te verdelen in twee stadia: remslaap en non-remslaap. Uit eerder onderzoek is al gebleken dat baby’s een flink deel van de tijd waarin ze slapen in een remslaap verkeren. Ongeveer de helft van de tijd is er sprake van een remslaap, terwijl een volwassene tijdens zijn slaap slechts 20 tot 25 procent van de tijd in remslaap is.

Vogels
Uit eerder onderzoek is ook gebleken dat vogels de enige niet-zoogdieren zijn die aan remslaap doen. Wetenschappers van het Max Planck Gesellschaft vroegen zich af of de remslaap bij vogels zich gaandeweg op dezelfde manier als bij mensen ontwikkelt. Ze besloten het uit te zoeken door de hersenactiviteit van uilen te bestuderen. De remslaap is namelijk te herkennen aan een zeer actief brein: de hersenactiviteit is vergelijkbaar met de hersenactiviteit van een wakker brein.

WIST U DAT…

…vorig jaar nog twee nieuwe uilensoorten zijn ontdekt op de Filipijnen?

Uilen
Uit het onderzoek blijkt dat uilskuikens een groot deel van hun slaaptijd in remslaap zijn. “Tijdens deze fase liet de EEG van de uilskuikens hersenactiviteiten zien die vergelijkbaar zijn met die van wakkere uilen, hun ogen bleven echter gesloten en hun hoofden waren gebogen,” vertelt onderzoeker Madeleine Scriba. Uit het onderzoek bleek ook dat de uilen naarmate ze ouder werden, steeds minder tijd in remslaap doorbrachten. Net als mensen. Dat schrijven de onderzoekers in het blad Frontiers in Zoology.

Slaap en ontwikkeling van het brein
De onderzoekers keken ook of er een verband was tussen slaap en de expressie van een gen dat betrokken is bij de tostandkoming van donkere vlekken op het verenkleed van de uilen. “Net als bij verschillende vogel- en zoogdiersoorten hebben we ontdekt dat donkere vlekken bij uilen samenhangen met verschillende gedragseigenschappen en fysieke kenmerken, velen daarvan hangen eveneens samen met slaap, denk aan het functioneren van het immuunsysteem en het reguleren van energie,” vertelt onderzoeker Alexander Roulin. Uit het onderzoek blijkt dat uilen die een hogere expressie van het gen dat betrokken is bij de totstandkoming van donkere vlekken hadden, ook minder tijd in de remslaap doorbrachten. Dat suggereert dat het brein van deze uilen zich sneller ontwikkelde dan dat van uilen met een lagere genexpressie. Dat vermoeden wordt onderschreven door het feit dat het gen ook een rol speelt bij de productie van hormonen die weer een rol spelen in de ontwikkeling van het brein.

Het onderzoek roept een aantal interessante vragen op. Hoe verhouden slaap, de ontwikkeling van het brein en pigmentatie zich precies tot elkaar? De onderzoekers hopen dat de van nature optredende variaties in de remslaap tijdens de ontwikkeling van het brein gebruikt kunnen worden om te achterhalen welke invloed remslaap op het ontwikkelende brein heeft. Niet alleen in het geval van uilen. Maar ook in het geval van mensen.