Blijkbaar zijn zeeschildpadden tijdens een ontmoeting met haaien niet zo weerloos als werd gedacht.

Tijgerhaaien zijn werkelijk alleseters: zo schuiven ze zowel dolfijnen en zeeschildpadden als vogels en rubberbanden naar binnen. Maar wie denkt dat de oppermachtige haai geen moeite voor zijn maaltje hoeft te doen, heeft het mis. Want een filmende zeeschildpad laat zien hoe hij zichzelf met succes weet te verdedigen door vinnig van zich af te bijten.

Het schild
Zeeschildpadden beschikken over een stevig en bolvormig schild dat over hun rug en buik loopt. Bijna het hele lichaam is er in verborgen. Dit sterke schild is een iconische eigenschap van de zeeschildpad die hem tevens beschermt tegen een hongerige haai. Zeeschildpadden worden dan ook vaak gezien als kalme dieren die zich bij de eerste tekenen van gevaar meteen verschuilen in hun beschermende schild. Maar klopt dat wel?


Platrugzeeschildpad
In een nieuw onderzoek besloten onderzoekers het foerageergedrag van de zeeschildpadden in de Roebuck-baai te bestuderen; een baai nabij Broome in de regio Kimberley in West-Australië. In dit gebied leeft de platrugzeeschildpad. Veel is er over deze soort echter nog onbekend, bijvoorbeeld wat er op zijn menu staat. In de hoop meer over de slecht begrepen levens van platrugzeeschildpadden en hun voedselpatroon te onthullen, bevestigden de onderzoekers kleine cameraatjes op hun rug. En met behulp van deze ‘tags’ – vergelijkbaar met het dragen van een actiecamera in combinatie met een Fitbit – wisten de onderzoekers vrij merkwaardig gedrag vast te leggen.

De beelden
Op de beelden is te zien hoe de zeeschildpad rustig door het water zwemt. Totdat er opeens een haai opduikt en de zeeschildpad aanvalt. Volgens onderzoeker Jenna Hounslow is het niet zo verwonderlijk dat een tijgerhaai een zeeschildpad probeert te doden en op te eten. “Zeeschildpadden vormen één van zijn belangrijkste prooien,” zegt ze. Wat wel erg opvallend is, is dat de zeeschildpad zich niet zomaar gewonnen geeft. In plaats van zich terug te trekken in zijn schild, bijt de zeeschildpad vinnig van zich af. “Wat me verbaasde was hoe de schildpad zich fel verdedigde door te proberen de aanvallende haai te bijten,” aldus Hounslow.


Bekijk in deze video de unieke beelden.


De beelden onthullen hoe agressief platrugzeeschildpadden een aanval van een haai kunnen afweren. En dat is interessant. Wetenschappers hadden namelijk niet verwacht dat sommige prooidieren zoals zeeschildpadden agressie of vechtgedrag zouden vertonen. “Dit is lange tijd over het hoofd gezien,” legt Hounslow uit. “Dat komt mede doordat filmen uit het perspectief van een dier pas sinds kort tot de mogelijkheden behoort.”

Waarom?
De vraag is natuurlijk waarom de platrugzeeschildpad zo fel reageert en zich niet in zijn beschermende schild terugtrekt. Hoewel dit nog niet volledig wordt begrepen, hebben de onderzoekers wel een idee. “In tegenstelling tot landschildpadden en andere zeeschildpadden, zijn platrugzeeschildpadden niet in staat om zich volledig in hun schild terug te trekken,” verklaart Hounslow. “We vermoeden dat het agressieve gedrag een middel is om de kans om opgegeten te worden te verkleinen, aangezien het schild geen volledige bescherming biedt.”

Lot
Wie zich zorgen maakt over het uiteindelijke lot van de filmende zeeschildpad hebben de onderzoekers goed nieuws. “De schildpad kon ongedeerd aan de haai ontsnappen,” stelt Hounslow gerust. En dus gaat het onderzoek door. Want zoals de huidige bevindingen laten zien, kunnen we met behulp van moderne technologie zeedieren prachtig observeren.

“Deze nieuwe technologie biedt ons een ongeëvenaard inzicht in wat schildpadden doen als ze in de zee zijn, ver weg van de neststranden,” zegt onderzoeker Sabrina Fossette. “Hoewel de zeeschildpadden het grootste deel van hun leven in de oceaan doorbrengen, wordt dit deel van hun leven toch het slechtst begrepen.” Maar zoals het onderzoek nu laat zien, gaat daar langzaam maar zeker verandering in komen. En dankzij de beelden komen we nu steeds meer te weten over deze nog altijd mysterieuze dieren.

Soepschildpadden

Onderzoek naar zeeschildpadden is erg belangrijk. Veel soorten bevinden zich namelijk in zwaar weer. Onderzoekers voorspellen bijvoorbeeld dat tegen 2100 bijna alle soepschildpadden van het vrouwelijke geslacht zullen zijn. Dat komt omdat soepschildpadden een zogenaamde temperatuurafhankelijke geslachtsbepaling kennen. Bij een temperatuur van 29 graden Celsius of hoger, worden er alleen vrouwtjes geboren. Bij een lagere temperatuur komen er mannetjes uit het ei. En door de huidige opwarming van de aarde delven mannetjes het onderspit. Meer weten? Lees hier verder!