Ons universum ontstond uit de Big Bang en verdwijnt mogelijk door de Big Rip. Tot zover niets nieuws. Maar nu blijkt uit nieuw onderzoek dat die Big Rip wel eens eerder kan plaatsvinden dan gedacht.

De Big Rip is een theorie. Of het echt zo gebeuren gaat? Daar zijn de onderzoekers het nog niet helemaal over eens. Wel lijkt nu vast te staan dat als de Big Rip plaatsvindt, deze veel sneller dan gedacht al zal optreden.

Big Rip
Het universum groeit hard. Als het met dezelfde snelheid blijft groeien, wordt de afstand tussen objecten in de ruimte (bijvoorbeeld sterrenstelsels) steeds groter. Het resultaat? Die sterrenstelsels vallen uit elkaar. Maar datzelfde gebeurt ook op een veel kleiner niveau: zelfs atomen en hun kernen zullen uiteindelijk uit elkaar vallen. Wat overblijft is een koud en leeg universum.

Wanneer?
Wanneer dit doemscenario zich precies zou gaan voltrekken, was niet helemaal duidelijk. Het is mede afhankelijk van de snelheid waarmee het universum zich blijft uitbreiden. Maar onderzoekers verwachtten dat de Big Rip met zo’n 20 tot 22 miljard jaar wel werkelijkheid zou zijn.

Het lot van ons universum is nog altijd een puzzel. Afbeelding: Lynette Cook (via NASA).

Te optimistisch
Veel te optimistisch, zo stellen onderzoekers nu in een paper. Als de Big Rip werkelijk plaats gaat vinden, dan gebeurt het waarschijnlijk veel eerder dan gepland. Met zo’n 16,7 miljard jaar zou het universum al vergaan. Ook blijkt uit hun onderzoek dat dat geen geleidelijk gebeuren is. In plaats daarvan gaat het vrij snel en zullen heel wat planeten en sterren het nog meemaken. De aarde ook? Dat is niet heel aannemelijk. Waarschijnlijk is die tegen die tijd al door de zon verorberd. Maar stel dat onze aarde en onze Melkweg er over een dikke 16 miljard jaar nog zijn, dan zou het doemscenario zich in het ergste geval volgens dit nieuwe onderzoek als volgt voltrekken. 32,9 miljoen jaar voor de Big Rip wordt de Melkweg vernietigd. Twee maanden voor de Big Rip wordt de maan van de aarde weggehaald, de zon wordt 29 minuten voor de Big Rip vernietigd en 16 minuten voor het einde explodeert de aarde.

WIST U DAT…

…onze Melkweg over vier miljard jaar al in botsing kan komen met een ander sterrenstelsel?

Geen paniek
Maar: geen reden voor paniek. Althans: nu nog niet. Ten eerste duurt het nog even. De ondergang van het universum is dan wel zo’n 6 miljard jaar dichterbij gekomen: het duurt nog steeds bijna 17 miljard jaar. Ten tweede is het maar een theorie. Het is nog niet bewezen dat ons universum op deze wijze vergaat. En ten derde is de kans dat ons verre nageslacht dat allemaal nog mee moet maken, uitzonderlijk klein. Tegen die tijd is ons aarde hoogstwaarschijnlijk al door een andere doemscenario (bijvoorbeeld dat van een uitdijende zon die de aarde opslokt) verdwenen.

De onderzoekers zijn zich ervan bewust dat hun studie wel wat fronsende wenkbrauwen op zal leveren. Vooral omdat er nog zoveel onzekere factoren zijn. En omdat het over een enorm tijdsbestek gaat. “Men kan natuurlijk stellen dat een voorspelling die de toekomst van het universum betreft niet getest kan worden en dus niet zonder modellen kan,” zo schrijven de onderzoekers. “Desalniettemin hebben wij het idee dat het, aangezien het uiteindelijke lot van het universum nauw samenhangt met donkere energie (de drijvende kracht achter de versnelde uitbreiding van het universum, red.), heel natuurlijk is om de toekomst van het universum af te leiden van de huidige detectie van de eigenschappen van donkere energie. De vraag ‘waar gaan we heen’ is een oneindig thema voor de mens, dus we zouden de moed moeten hebben om dat thema te onderzoeken.”