Ze zien er zo schattig uit: lieveheersbeestjes. Maar nu is één soort, het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje, bezig met zo’n grote opmars, dat deze een hoop schade kan aanrichten.

Het aantal Veelkleurig Aziatische lieveheersbeestjes (Harmonia axyridis) is op dit moment in veel landen gigantisch aan het toenemen. Onderzoekers namen dit kleine kevertje onder de loep en bekeken hoe de snelle verspreiding van dit beestje plaatsvindt. Hun resultaten zijn gepubliceerd in het wetenschappelijke vakblad Biological Invasions.

Burgers
Voor dit onderzoek werd er ook op grote schaal gebruik gemaakt van gewone burgers. Hierdoor kregen de wetenschappers waardevolle informatie waarmee de verspreiding van het lieveheersbeestje nauwlettend gevolgd kon worden. Zo deelden burgers in het Verenigd Koninkrijk informatie over de verspreiding van het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje – evenals waarnemingen over andere lieveheersbeestjessoorten – in een online vragenlijst.

Introductie
Het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje is in verschillende landen geïntroduceerd als een biologisch bestrijdingsmiddel. In de landbouwsector moest dit lieveheersbeestje bijvoorbeeld dienen als bestrijder van bladluizen. Echter verspreidde dit beestje zich ineens ook razendsnel naar omliggende landen, waar het het een gevaar vormt voor andere inheemse lieveheersbeestjes. “In landen zoals Denemarken, Slowakije, Verenigd Koninkrijk, Noorwegen en Zwitserland is dit lieveheersbeestje ongewenst verspreid, terwijl het niet de bedoeling was dat het kevertje hier terecht zou komen,” vertelt co-auteur Danny Haelewaters aan Scientias.nl. “Er is dus een competitie tussen de inheemse en de invasieve soorten, die vaak gewonnen wordt door het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje.” Deze snelle verspreiding wordt voor een deel veroorzaakt doordat het lieveheersbeestje zich makkelijk kan aanpassen aan verschillende leefomgevingen en klimaatomstandigheden.

Dit zijn allemaal Veelkeurige Aziatische lieveheersbeestjes. Door de enorme variatie is het lastig om de verschillende leden te identificeren.

Dit zijn allemaal Veelkeurig Aziatische lieveheersbeestjes. Door de enorme variatie is het lastig om de verschillende leden te identificeren.

Probleem
Het lieveheersbeestje heeft een aantal negatieve effecten op inheemse lieveheersbeestjes, maar ook op bijvoorbeeld de wijnproductie. “Hierdoor is zijn rol als biologische bestrijder verloren gegaan,” vertelt Haelewaters. Daarom is het belangrijk om op zoek te gaan naar hoe de populaties van het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestje teruggedrongen kunnen worden. “Een volgende stap is het onderzoek naar natuurlijke vijanden van het kevertje. Hopelijk kunnen we een natuurlijke vijand, zoals een parasiet (een multicellulair organisme dat z’n gastheer niet doodt) of pathogeen (een ziekteverwekkend micro-organisme), inzetten om de populatie te controleren.”

“Het lieveheersbeestje heeft een aantal negatieve effecten op inheemse lieveheersbeestjes, maar ook op bijvoorbeeld de wijnproductie”

Parasiet
Een van de parasieten die eventueel ingezet kan worden is de wespensoort Dinocampus coccinellae. Deze wesp valt echter zowel de invasieve soort, als de inheemse lieveheersbeestjes aan. Op dit moment is onderzoek bezig naar het effect wat deze wesp kan hebben op de verschillende lieveheersbeestjes.

Eerdere onderzoeken toonden al aan dat het Aziatisch lieveheersbeestje een echte vechtersbaas is en dat hij Europese soorten verdringt. Hierdoor is er nu een bestrijdingsmiddel voor het bestrijdingsmiddel nodig. “We zijn nu ook bezig met een nieuw onderzoek naar parasieten die het Veelkleurig Aziatisch lieveheersbeestjes zouden kunnen terugdringen,” vertelt Haelewaters. “Zo kijken we naar verschillende schimmels, mijten en rondwormen.” Wordt vervolgd dus!