Naast deze ernstige aandoening vonden onderzoekers ook nog pijnlijke breuken in zijn staart. Ondanks dat wist de zwaargewonde dino nog enige tijd te overleven.

In de jaren tachtig van de vorige eeuw troffen paleontologen de resten aan van een hadrosauriër (ook wel eendensnaveldinosauriër genoemd). Na analyse werd er bij het dier een gebroken voet vastgesteld. Maar het is nog een slagje erger, zo blijkt uit een nieuwe studie. Niet alleen zou het noodlottige dier aan een voettumor hebben geleden, ook vonden onderzoekers twee pijnlijke breuken in zijn staartwervels.

Eerste analyses
De resten van de 70 miljoen jaar oude dino werden enkele decennia geleden ontdekt in Argentijns Patagonië. De eerste analyses van de fossielen wezen direct op een aandoening aan de voet, mogelijk een breuk, zoals de Argentijnse paleontoloog Jaime Powell destijds opmerkte. De studie kwam echter kort daarna stil te liggen. Tot 2016, toen Powell een ander team van wetenschappers uitnodigde om het onderzoek te hervatten.

Verkeerde diagnose
Toen de nieuwe groep zich over de fossiele resten boog, waren ze vooral verrast door de toestand van de voet. “We waren met name geïnteresseerd in een grote begroeiing van bot, die het een bloemkoolachtig uiterlijk gaf en bijna het hele middenvoetsbeentje bedekte,” vertelt onderzoeksleider Penélope Cruzado-Caballero. Het skelet werd daarna door een CT-scanner gehaald. En opvallend genoeg vond het team geen breuk. “We keken waarschijnlijk naar een een kwaadaardige tumor,” specificeert Cruzado-Caballero.

Het is een interessante ontdekking. Want de aanwezigheid van ziekten zoals tumoren in een dinosaurus die miljoenen jaren geleden over de aarde zwierf, bevestigt dat dit al vroeg en bij een zeer diverse groep dieren voorkwam.

Last
Of de dino er last van heeft gehad, weten de onderzoekers niet. “Ondanks de grootte van de tumor lijkt het er niet op dat het invloed had op zijn spieren,” stelt Cruzado-Caballero. “Daarom kunnen we niet met zekerheid zeggen of het ook zijn voortbeweging beïnvloedde.” De tumor is in ieder geval niet naar andere botten uitgezaaid, aangezien bijna de helft van het skelet behouden is gebleven. “Hoewel de tumor de middenvoet ernstig heeft aangetast, heeft het niet tot de dood geleid,” constateert de paleontoloog.

Breuken
Naast de toch tamelijk ernstige aandoening leed de noodlottige dinosaurus ook nog aan enkele andere kwalen. Zo werden er naast de voettumor ook nog pijnlijke breuken in zijn staartwervels gevonden. Mogelijk zijn deze veroorzaakt door een vervelende val, moest de dino zich verdedigen tegen een roofdier of is onverhoopt op de staart getrapt door een soortgenoot.

De aandoeningen van een 70 miljoen jaar oude hadrosauriër. Afbeelding: José Antonio Peñas (SINC)

Eén van deze breuken was waarschijnlijk het gevolg van een harde stoot,” oppert Cruzado-Caballero. “Hierdoor werd het bot verplaatst en is vervolgens op deze manier genezen. Hierdoor kreeg de wervelkolom een gebogen vorm.” Ook een andere wervel vertoonde een breuk die tijdens het genezen een zwelling vormde. De onderzoekers brengen dit in verband met infecties van de spieren rond het bot dat brak. Deze infecties hebben waarschijnlijk de beweeglijkheid van de staart belemmerd. En dat moet voor veel ongemak tijdens het lopen hebben gezorgd.

Kranig
Ondanks de ernst van alle kwalen, is de onfortuinlijke dinosaurus waarschijnlijk niet onmiddellijk aan zijn verwondingen bezweken. Hij hield kranig stand. “Maar hoe lang de dinosaurus daarna leefde, weten we niet,” zegt Cruzado-Caballero. “Dat kan maanden of zelfs jaren zijn geweest. Daarnaast kunnen we niet bevestigen dat deze verwondingen de uiteindelijke doodsoorzaak waren.”

De zwaargewonde hadrosauriër slaagde er blijkbaar toch op miraculeuze wijze in te overleven. Waarschijnlijk kon hij in ieder geval voor enige tijd zijn soortgenoten bijhouden, ondanks de aanvankelijke pijn die de breuken en infecties waarschijnlijk veroorzaakten.