Normaliter paart het visje één keer per jaar. Maar dat is aan het veranderen: steeds meer visjes paren twee keer per seizoen.

Dat blijkt uit onderzoek van wetenschappers aan de universiteit van Washington. Hun studie richtte zich op de driehoornige stekelbaarzen die zich ophouden in het Aleknagik-meer (Alaska). De stekelbaarzen worden nabij de kust geboren en begeven zich dan naar het hart van het meer om zoöplankton te nuttigen. In de zomer keren de volwassen visjes terug naar de kust om te paren. Mannetjes bouwen daarbij een nestje en versieren een vrouwtje dat vervolgens haar eitjes in dat nestje kan leggen. Mannetjes bewaken het nest tot de eitjes – meestal zo’n twee weken later – uitkomen.

Twee nestjes
Op en rond het Aleknagik-meer wordt al 52 jaar onderzoek gedaan naar de vissen die hier leven. Tussen juni en september worden om de zeven dagen op tien verschillende plekken in het meer visjes gevangen. Deze worden geïdentificeerd en gemeten. Onder die visjes bevinden zich dus ook veel driehoornige stekelbaarzen. De onderzoekers bogen zich over de gegevens die tijdens dit onderzoeksprogramma verzameld waren. Ze keken met name naar de omvang van de gevangen visjes. Op basis hiervan konden ze grofweg vaststellen wanneer de visjes het levenslicht zagen (een grote vis die in augustus werd gevangen, zag waarschijnlijk in een eerder broedseizoen het leven dan een klein visje dat op dezelfde dag werd gevangen). Naast de gegevens over de visjes bestudeerden de wetenschappers ook de gegevens van het gebied (weersomstandigheden, temperaturen, enzovoort). En als snel stuitten ze op een verband. In jaren dat het ijs op het meer sneller verdween, paarden de visjes eerder. En in sommige jaren bleken de visjes zelfs niet één, maar twee nestjes voort te brengen.

WIST JE DAT…

…er vorig jaar nog een dinosaurus ontdekt werd op Alaska? De dino leefde waarschijnlijk jaar na jaar maandenlang in het donker.

Klimaatverandering
De zomers op Alaska zijn kort. Dus de meeste stekelbaarzen hebben maar tijd voor één nestje. Maar steeds vaker zetten ze per zomerseizoen twee nestjes op de wereld. En dat wordt mede mogelijk gemaakt door klimaatverandering, zo stellen de onderzoekers. Die zorgt ervoor dat de lente eerder invalt en het broedseizoen langer wordt en dus meer mogelijkheden biedt.

Snelle opwarming
Eerdere studies suggereerden reeds dat een warmer klimaat het voor sommige dieren mogelijk zou maken om meerdere keren per jaar te paren. Maar het is voor het eerst dat onderzoekers dat ook daadwerkelijk in het wild bij vissen zien gebeuren. “Alaska warmt ongeveer twee keer sneller op dan de rest van de planeet,” vertelt onderzoeker Rachel Hovel. “Deze vissen zijn gemaakt om te overleven in een relatief koude omgeving met een broedseizoen dat zijn beperkingen heeft. De reacties op de snelle opwarming die we zien in deze meren – zoals het al vroeg opbreken van het ijs in het voorjaar – nemen een aantal van die beperkingen weg.”

Grote vraag is welke impact het herhaaldelijk paren van de visjes heeft. Zo is het mogelijk dat hun aantallen rap toenemen, waardoor ze andere soorten wegconcurreren en ecosystemen veranderen. Ook kan het gevolgen hebben voor de driehoornige stekelbaars zelf. “Het kan ook betekenen dat de vissen korter leven, omdat meer dan één keer per jaar nageslacht op de wereld zetten meer van het lichaam vergt.”