drosophila

Onderzoek wijst erop dat vliegen en mensen meer met elkaar gemeen hebben dan gedacht. Zo blijken vliegen – net als mensen – niet altijd even diep te slapen, maar verschillende slaapstadia waarin ze dieper of minder diep slapen, te hebben.

Wij mensen slapen heel licht (remslaap) en dromen dan. Of we slapen heel diep (non-remslaap). “Wij hebben aangetoond dat vliegen die slapen ook lijken te wisselen tussen lichte en diepe slaap,” vertelt onderzoeker Bart van Alphen. “Dat suggereert dat deze (twee slaapstadia, red.) zelfs in de kleinste hersenen van dieren verschillende functies hebben.”

Functies
Wanneer wij wakker zijn en nieuwe dingen leren, dan worden sommige synapsen sterker. Een synaps maakt onderdeel uit van een zenuwcel en maakt de communicatie tussen verschillende zenuwcellen mogelijk. Het vermoeden bestaat dat een diepe slaap ervoor zorgt dat alle synapsen in het brein zwakker worden, waardoor we hetgeen we overdag geleerd hebben nog beter onthouden.

WIST U DAT…

…sommige vrouwelijke vliegen sperma uitstoten en opeten?

Diepe slaap
Het onderzoek met de vliegen onderschrijft dat vermoeden. Wanneer de onderzoekers de vliegen overdag dingen lieten leren, sliepen de vliegen ‘s nachts dieper. En wanneer de onderzoekers een eiwit dat belangrijk is voor het verzwakken van de synapsen lieten muteren, gingen de vliegen zelfs overdag diep slapen om die mutatie te compenseren. “Dit suggereert dat bij het verzwakken van de synapsen waarschijnlijk moleculaire processen betrokken zijn die tijdens een diepe slaap actief worden,” legt onderzoeker Bruno van Swinderen uit.

Het feit dat vliegen en mensen in ieder geval als het gaat over slapen zoveel gemeen hebben, is nuttige informatie. Het betekent dat onderzoekers gebruik kunnen maken van vliegen als ze meer te weten willen komen over de slaap van mensen en de invloed die slapen op verschillende zaken (bijvoorbeeld ziekten) heeft. De onderzoekers voegen na hun studie die aantoont dat vliegen licht en diep kunnen slapen, direct de daad bij het woord. Zo zochten ze al uit welk effect slapen heeft op de werking van een narcose. Vliegen die meer sliepen, bleken zeer gevoelig voor het veelgebruikte narcosegas isofluraan, terwijl vliegen die weinig sliepen hier resistent voor waren.