meeuw

Wetenschappers gingen er eigenlijk al heel lang vanuit dat vogels afstammen van tweevoetige, op de grond levende dinosaurussen die uiteindelijk leerden vliegen. Maar nieuw onderzoek trekt die conclusie ernstig in twijfel.

De onderzoekers bestudeerden de fossiele resten van Scansoriopteryx. Het organisme behoort tot de Coelurosauria. Uit deze tweevoetige, op de grond levende dinosaurussen zouden later de vliegende dinosaurussen en in een nog later stadium de vogels zijn voortgekomen.

Archosauria
Maar een grondige analyse van Scansoriopteryx trekt die conclusie in twijfel. Volgens de onderzoekers mist het skelet van Scansoriopteryx de fundamentele en structurele kenmerken die nodig zijn om deze als een dinosaurus te classificeren. In andere woorden: het organisme dat lang gezien werd als een voorouder van de uit dinosaurussen voortgekomen vogels, is helemaal geen dinosaurus. Maar wat is het dan wel? Volgens de onderzoekers moeten we Scansoriopteryx zien als een primitieve vogel wiens voorouders behoren tot de Archosauria: reptielen die lang voor de dinosaurussen leefden.

Scansoriopteryx. De lijnen laten de reikwijdte van zijn veren zien. Afbeelding: Stephen A. Czerkas.

Scansoriopteryx. De lijnen laten de reikwijdte van zijn veren zien. Afbeelding: Stephen A. Czerkas.

Veren
De onderzoekers wijzen in hun paper met name op de lange veren op de voor- en achterpoten van Scansoriopteryx (zie afbeelding hiernaast). Deze wijzen erop dat Scansoriopteryx een soort primitieve vogel was die al enkele aerodynamische trucjes kende. Zo zou deze uit een boom hebben kunnen glijden.

De onderzoekers stellen dat de dinosaurussen niet de primitieve voorouders van de vogels zijn. “We moeten vogels niet zien als afstammelingen van de dinosaurussen, maar als een aparte klasse,” stelt onderzoeker Alan Feduccia. “De identificatie van Scansoripteryx als een niet-dinosaurusachtige vogel stelt ons in staat om de relatie tussen dinosaurussen en vogels opnieuw te evalueren,” voegt onderzoeker Stephen Czerkas toe.