Vorig jaar voorspelden onderzoekers dat twee sterren in het sterrenbeeld in 2022 zouden samensmelten en exploderen.

Het paper uit 2017 draait om de dubbelster KIC 9832227 die zich in het sterrenbeeld Zwaan bevindt, op zo’n 1800 lichtjaar afstand van de aarde. De twee sterren waaruit de dubbelster bestaat, draaien in een nauwe baan om elkaar heen: ze hebben slechts elf uur nodig om een baantje om elkaar heen te trekken én delen zelfs hun atmosfeer. Uitgebreide waarnemingen leidden wetenschappers in 2017 tot de conclusie dat dit geen houdbare situatie was; de twee sterren waren gedoemd om samen te smelten en te exploderen. En al snel ook. Onderzoekers voorspelden dat het rond 2022 zou gaan gebeuren. En dat het vanaf de aarde met het blote oog bewonderd zou kunnen worden. De dubbelster zou namelijk duizend keer zo helder worden en één van de helderste sterren aan de nachthemel worden.

Toch niet
Maar nieuw onderzoek rekent af met die voorspelling: KIC 9832227 gaat niet op korte termijn exploderen. Dat men in 2017 iets anders ontdekte, zou simpelweg te herleiden zijn naar een typfoutje uit 1999.

Hoe zit het precies?
Het onderzoek uit 2017 – uitgevoerd onder leiding van onderzoeker Larry Molnar – was uiteraard gebaseerd op data. Daarbij werd gezocht naar eventuele veranderingen in de omlooptijd van de sterren. Molnar en collega’s bogen zich over waarnemingen die tussen 2013 en 2016 van KIC 9832227 waren verzameld door het Calvin Observatory. Ook gebruikten ze waarnemingen van andere observatoria die tussen 2007 en 2013 waren gedaan. Daarnaast benutten ze een waarneming uit 1999.

Typfout
Wat onderzoekers nu hebben gedaan, is het volgende: ze zijn op zoek gegaan naar waarnemingen die tussen 1999 en 2007 zijn gedaan. En die hebben ze gevonden in de niet eerder gepubliceerde archieven van NASA’s Ames Vulcan Project. Verrassend genoeg bleken die waarnemingen niet in lijn te zijn met de voorspelde samensmelting en explosie. Reden genoeg voor de wetenschappers om nog eens in te zoomen op de door Molnar verzamelde data. En al snel bleek dat er een probleem was met de data uit 1999. Deze gegevens waren uit een paper gehaald dat de in 1999 uitgevoerde waarnemingen beschreef. Maar in dat voor de voorspelling van Molnar zo belangrijke paper stond een typfoutje. En wanneer de onderzoekers dat foutje corrigeerden, bleek de hele hypothese dat KIC 9832227 gaat exploderen, in rook op te gaan.

Molnar heeft inmiddels al op het nieuwe paper gereageerd. “Goede wetenschap resulteert in voorspellingen die je kunt toetsen. Er zijn een paar andere papers geweest die ons project onderuit hebben proberen te halen en wij hebben terug kunnen slaan; hun kritiek hield geen stand. Maar deze kritiek wel en ik denk dat de onderzoekers een goed punt hebben. Het laat zien hoe de wetenschap zichzelf kan corrigeren.”