Wetenschappers publiceerden deze week een paper over Voyager 1 in het vakblad Astrophysical Journal Letters. De astronomen beweren daarin dat de ruimtesonde pas in 2025 het zonnestelsel verlaat. Er is echter één probleem: de batterijen zijn bijna leeg.

Er zijn astronomen die beweren dat Voyager 1 – als eerste ruimtevaartuig ooit – het zonnestelsel al verlaten heeft in 2012. Dit is echter niet het geval. “Het Voyager-team is ervan overtuigd dat Voyager 1 het zonnestelsel nog niet heeft verlaten en de interstellaire ruimte nog niet is binnengegaan,” vertelde onderzoeker Edward Stone toen namens NASA. Dit komt overeen met de conclusies van onderzoekers in het nieuwe paper, die voor het onderzoek ook keken naar de datasets van andere ruimtesondes, waaronder de Interstellar Boundary Explorer (IBEX). Hoewel Voyager 1 zich in een nieuwe regio bevindt – de magnetische snelweg – is de richting van het magnetisch veld nog niet veranderd, waardoor de interstellaire ruimte nog niet is bereikt.

Grensgebied
Wat zeker is, is het feit dat Voyager 1 de heliosfeer in 2012 heeft verlaten. Dit is een gebied waarin de zonnewind de overheersende stroom van deeltjes is. Het probleem is dat er geen scherpe overgang is tussen ons zonnestelsel en de interstellaire ruimte. “We kunnen de zon vergelijken met een schip dat door de Melkweg zeilt. De rand van de heliosfeer is dan de boeggolf, en net zoals op zee houdt die golf niet opeens op,” legt de Nederlandse astronoom Kees de Jager uit aan Kennislink.

Voyager 1 reist nu door de heliopauze, waar magnetische veldlijnen van onze zon en de interstellaire ruimte met elkaar in contact komen. Het duurt zeker nog tien jaar voordat Voyager 1 de ‘schone’ interstellaire ruimte bereikt.

De afstand tussen de aarde en de zon is één astronomische eenheid (1 AE). Dit betekent dat Voyager 1 ondertussen zo'n 125 AE heeft afgelegd. Wanneer komt Voyager 1 de eerste ster tegen? Misschien wel nooit! Maar stel, Voyager 1 reist direct naar de dichtstbijzijnde ster - Alpha Centauri - dan zou die reis ongeveer 100.000 jaar duren. Alpha Centauri is namelijk 4,3 lichtjaar (oftewel 272.000 astronomische eenheden) van onze moederster verwijderd.

De afstand tussen de aarde en de zon is één astronomische eenheid (1 AE). Dit betekent dat Voyager 1 ondertussen zo’n 125 AE heeft afgelegd. Wanneer komt Voyager 1 de eerste ster tegen? Misschien wel nooit! Maar stel, Voyager 1 reist direct naar de dichtstbijzijnde ster – Alpha Centauri – dan zou die reis ongeveer 100.000 jaar duren. Alpha Centauri is namelijk 4,3 lichtjaar (oftewel 272.000 astronomische eenheden) van onze moederster verwijderd.

Meer dan 45 jaar onderweg
Voyager 1 is nu zo’n twintig miljard kilometer verwijderd van de aarde. De afstand tussen de aarde en Voyager 2 is kleiner: 15 miljard kilometer. Als Voyager 1 rond het jaar 2025 de interstellaire ruimte bereikt, dan is dit ruimtevaartuig de eerste door mensen gebouwde ruimtesonde die ons zonnestelsel verlaat. Tegen die tijd is Voyager 1 al meer dan 45 jaar onderweg. Wetenschappers hebben geen flauw idee wat zij buiten het zonnestelsel aantreffen. Deze eeuw verlaten meer ruimtevaartuigen het zonnestelsel, zoals New Horizons, Voyager 2 en de twee Pioneer-sondes. Overigens hebben wetenschappers geen contact meer met de Pioneer 10 en Pioneer 11, dus het is onbekend wat de status van deze ruimtevaartuigen is.

Batterijen bijna leeg
De vraag is of we überhaupt metingen krijgen van de interstellaire ruimte. De nucleaire batterijen van de Voyager-ruimtesondes zijn rond 2025 namelijk leeg, waardoor geen enkel instrument meer werkt. Laten we hopen dat Voyager 1 iets sneller de interstellaire ruimte bereikt, waardoor wetenschappers eindelijk weten hoe de ruimte tussen sterren eruitziet.