Een bijzonder moment nadert met rasse schreden. Voyager 1 staat op het punt om ons zonnestelsel te verlaten. En dat is uniek: nog nooit verliet een door mensen gebouwd object het zonnestelsel.

Wetenschappers hebben aan de hand van metingen van Voyager zelf en metingen van ruimtesonde Cassini berekend waar Voyager 1 zich precies bevindt. En dat levert verrassende resultaten op, zo is in het blad Nature te lezen. Voyager bevindt zich namelijk veel dichter bij de rand van de interstellaire ruimte dan gedacht en zal de interstellaire ruimte ook veel eerder dan verwacht betreden.

Op het randje
Voyager gaf in december 2010 aan dat de snelheid van de geladen deeltjes die van de zon afkomstig waren, bijna teruggelopen was tot nul. En die waarnemingen bleef Voyager zeker tot in februari 2011 doen. Dat wijst erop dat zich aan de rand van ons zonnestelsel een flinke, nog nooit opgemerkte, overgangszone bevindt. “Er komt een moment waarop we die grens oversteken en dit is het eerste bewijs dat dat snel gaat gebeuren,” stelt onderzoeker Tom Krimigis.

Cassini
Hij en zijn collega’s baseren die conclusie ook op waarnemingen van Cassini. De ruimtesonde stelde vast dat de grens tussen de interstellaire ruimte en de bubbel waarbinnen de geladen deeltjes van de zon ‘dansen’ waarschijnlijk 18 miljard kilometer van de zon verwijderd is. En aangezien Voyager 1 inmiddels al 18 miljard kilometer heeft afgelegd, kunnen de onderzoekers maar één conclusie trekken. Voyager 1 kan de interstellaire ruimte elk moment betreden.

We zijn er bijna. Afbeelding: NASA / JPL-Caltech.

Geduld
“De berekeningen laten zien dat we in de buurt komen, maar hoe dicht we in de buurt komen? Dat weten we niet,” stelt onderzoeker Ed Stone. “Maar Voyager 1 legt elke drie jaar een miljard mijl (1 609 344 000 kilometer, red.) af, dus wellicht hoeven we niet lang meer te wachten.”

Voyager 1 is al even onderweg: de sonde werd in 1977 gelanceerd. Enkele dagen daarvoor werd ook Voyager 2 de ruimte in gestuurd. Voyager 2 is echter nog lang niet bij de rand van de interstellaire ruimte gearriveerd: de sonde bevindt zich op een afstand van ‘slechts’ 14 miljard kilometer van de zon. De Voyagers zijn uitgerust met verschillende instrumenten en doen onder meer onderzoek naar plasmagolven, geladen deeltjes, het magnetisch veld en kosmische straling.