De Nijldelta is al sinds de oudheid het meest vruchtbare deel van Egypte. Vele landbouwgewassen worden hier verbouwd. Maar voor hoelang nog? Klimaatverandering maakt van de delta een zoute woestenij. Boeren moeten zand aanslepen om hun akkers op te hogen. En als het zand op is? Dan rest er maar één optie: vertrekken.

Experts waarschuwen voor de gigantische impact die de klimaatverandering op de landbouw, het toerisme en de migratie in de delta kan hebben. Ook de kwetsbare ecosystemen in het gebied lopen gevaar. Een recent onderzoek van de Egyptische overheid heeft aangetoond dat het zeewater in de toekomst gaat stijgen. Grote delen van de delta komen dan onder water te staan. De verwachting is dat het zeewater in 2025 zo’n dertig centimeter gestegen zal zijn. Daarmee komt 200 vierkante kilometer land onder water te staan, moeten een half miljoen inwoners verhuizen en gaan 70.000 banen verloren. Er zou een tekort aan voedsel ontstaan, waardoor Egypte tegen het eind van de eeuw zo’n zeven miljoen klimaatvluchtelingen zou tellen.

De Nijldelta levert éénderde van de gewassen die de bevolking van Egypte nodig heeft. Een groot deel van de landbouwproducten wordt geëxporteerd en vormt zo een belangrijke bron van inkomsten.

Klimaatveranderingen dwingen sommige boeren in de delta al om hun land te verlaten. Anderen proberen hun land met zand op te hogen. “We kopen deze zakken zand en dat kost veel geld,” vertelt boer Elsayed Saad. “We gebruiken ze om een bed te maken waar de gewassen op kunnen groeien en zo kunnen we bijblijven.” Net als de andere boeren moet hij deze procedure elke tien jaar herhalen om te voorkomen dat het water hem voor is.

Ondertussen werken verschillende organisaties aan een oplossing die wat langer effectief is. Het bouwen van een muur bijvoorbeeld. Hierdoor zou de kust twee meter hoger komen te liggen en wordt voorkomen dat zout water in de grond sijpelt. De overheid is op de hoogte van het plan, maar heeft nog geen groen licht gegeven. Door het bouwen van een muur zouden de populaire strandresorts erop achteruit gaan.

Sommige Egyptenaren menen dat Egypte net als andere ontwikkelingslanden moet lijden onder de fouten die het geïndustrialiseerde westen heeft gemaakt. “Egypte is verantwoordelijk voor slechts 0,6 procent van de broeikasgassen,” vertelt Mohammed al-Raey van het regionale rampencentrum. Volgens hem loopt niet alleen de Nijldelta gevaar, maar zou het zoute water ook het grondwater aantasten. “Er is geen twijfel over mogelijk dat klimaatverandering een bedreiging voor de voedselvoorziening en sociale systemen is.” Werkloze boeren moeten ander werk zoeken, waardoor in andere gebieden ook weer werkloosheid ontstaat. En dat werkt criminaliteit in de hand. “Dus beschouwen we dit als een kwestie van nationale veiligheid.” Volgens hem zijn er weliswaar oplossingen. “Als er gebieden zijn die onderlopen dan moeten we die gebruiken voor visboerderijen. Als er gebieden zijn die beschermd moeten worden, dan moeten we die met muren beschermen.”

Het ziet er slecht uit voor de kwetsbare en complexe ecosystemen van de Nijl. Temeer omdat deze de afgelopen zestig jaar al enorm te lijden hebben gehad onder de aanleg van een hoge dam. De dam voorkomt dat de Nijl jaarlijks overloopt en zo veel verwoest. Maar tegelijkertijd hebben de boeren die vloed eigenlijk nodig, omdat deze hun land de nodige voedingsstoffen en mineralen verschaft.