puber

Pubers kunnen soms vreemde sprongen maken. Maar hoe vreemd die sprongen ook lijken: ze zijn altijd wetenschappelijk te verklaren. Echt waar!

1. Waarom zet mijn puber naaktfoto’s op Facebook?
Simpel: pubers houden van risico’s. Het beloningssysteem in hun brein is veel gemakkelijker te prikkelen dan dat van kinderen of volwassenen. Bovendien wordt dat beloningssysteem geactiveerd als vrienden toekijken. Vandaar dat ze in groepen – of bijvoorbeeld op de sociale media waar ook hun vrienden toekijken – gekke sprongen kunnen maken. Dat overactieve beloningssysteem verklaart trouwens direct waarom jongeren zoveel vatbaarder zijn voor verslavingen.

puber2. Waarom is mijn puber zo gestrest?
Het moet worden toegegeven: het leven van de gemiddelde puber is niet zonder stress. Tieners hebben school, voetbaltraining, muziekles, vrienden die aandacht vragen en dan ook dat huiswerk nog. Geen wonder dat de stress dan toe kan slaan. Zelfs heel onverwachts. Zo zijn er zat pubers die het ene moment helemaal ‘happy’ zijn en het volgende moment om één klein dingetje (een broek die nog in de was zit of een docent die onaardig was) helemaal in de stress schieten. Ook daarvoor is een verklaring. Hun frontaalkwabben zijn nog niet goed ontwikkeld. En laten die frontaalkwabben ons nu net helpen om het één en ander in perspectief te plaatsen. Bovendien werkt ook de hippocampus – die ons helpt om normaal met stress om te gaan – nog niet helemaal zo als zou moeten.

3. Waarom mag ik niet aan mijn puber vragen hoe het met hem of haar gaat?
De meeste vaders of moeders van een puber zullen het wel herkennen. Uw puber komt thuis uit school en u vraagt heel beleefd hoe het daar was. Onmiddellijk volgt er een boze reactie à la: ‘Bemoei je er niet mee’. Het ligt hoogstwaarschijnlijk aan zijn of haar amygdala. Dit deel van het brein gebruiken we om dreigingen van buitenaf te beoordelen en prikkels uit de omgeving weg te filteren. Bij pubers is dit deel van het brein echter hyperactief.

Het sociale brein

Ook interessant: het boek ‘Het sociale brein van de puber‘ van de hand van hoogleraar Eveline Crohne. Over waarom pubers er zo graag bij willen horen, zo laks kunnen zijn en waarom verkeringen altijd maar twee weken duren..

4. Waarom lijkt mijn puber altijd boos of zelfs depressief te zijn?
De tienerdepressie hoort een beetje bij de puberteit en wordt veroorzaakt doordat verschillende delen van het brein tijdens de puberteit nog een beetje anders of minder goed werken. Neem bijvoorbeeld de aanliggende kern. Dit is een belangrijk onderdeel van ons beloningscentrum en reageert op dopamine. Maar tijdens de puberteit stroomt er minder dopamine door het brein en daardoor is de stemming dus al wat minder vrolijk. Doordat pubers – zoals u eerder zag – ook minder goed om kunnen gaan met stress en gevoelens van angst, resulteert dat soms in de beruchte wisselende stemmingen, waarbij de somberheid kan overheersen.

Dit en meer is te lezen in het gloednieuwe boek ‘De bovenkamer van de puber’: een boek dat ouders en verzorgers dankbaar openslaan en opgelucht weer sluiten. Overheersen voordat ze het boek lezen nog vragen als: waarom doet hij of zij zo? En wat moeten we toch met hem of haar aan? Daarna overheerst de opluchting: Nee, mijn puber is niet vreemd of apart. Alle pubers zijn zo en hun gedrag is prima te verklaren als we een kijkje in hun brein nemen. En, ook niet onbelangrijk: als we weten wat er achter het gedrag zit, kunnen we er ook beter mee leren omgaan. Nieuwsgierig geworden? Bestel het boek hier direct!