Dat een relatief kleine vulkaanuitbarsting in IJsland voor zoveel onrust zorgt met betrekking tot het vliegverkeer is zorgelijk te noemen. Een toekomstige uitbarsting van de Katla-vulkaan is tien keer heftiger. De vulkaan is in staat om hogere en grotere aswolken in de lucht te spuiten. De kans bestaat dat de situatie van de afgelopen weken slechts een openingsact is.

Katla is twintig kilometer verwijderd van de Eyjafjallajokull-vulkaan. De twee zijn dankzij ondergrondse magmakamers met elkaar verbonden. Katla is begraven onder een 500 meter dikke laag ijs: de massieve Myrdalsjokull-gletsjer. Deze gletsjer bevat meer dan twee keer zoveel ijs als de Eyjafjallajokull-gletsjer. Het zou Katla meer tijd kosten om door de ijslaag heen te branden.

Katla explodeert één keer in de tachtig jaar. De laatste keer was in 1918. Toen stond de luchtvaart nog in de kinderschoenen en was er nog niets bekend over de risico’s van een aswolk. Nu kennen wetenschappers die risico’s wel en kan een Katla-vulkaan dus zorgen voor veel vertragingen en uitvallen van vluchten.

De vraag is: wanneer wordt de Katla-vulkaan actief? De laatste drie keer dat de Eyjafjallajokull-vulkaan uitbarstte, werd Katla ook actief. Er is dus een verband tussen de twee. Toch hebben wetenschappers nog geen activiteit waargenomen in de Katla-vulkaan.

“Katla kan morgen uitbarsten, maar ook over honderd jaar”, vertelt Palsson. “We weten het niet precies. Het enige wat we kunnen doen is om klaar te zijn als het moment daar is.”