De Wereldgezondheidsorganisatie heeft zojuist verklaard dat er sprake is van een wereldwijde epidemie.

Wat deskundigen weken geleden al vreesden, is bewaarheid geworden: het nieuwe coronavirus COVID-19 is zo wijdverspreid dat er nu officieel gesproken kan worden van een pandemie. Dat heeft de Wereldgezondheidsorganisatie zojuist bij monde van directeur-generaal Tedros Adhanom Ghebreyesus laten weten. “Pandemie is niet een woord dat we snel of onzorgvuldig gebruiken,” aldus Ghebreyesus. “Het is een woord dat – als je het verkeerd gebruikt – kan leiden tot onredelijke paniek of ongerechtvaardigde acceptatie dat het gevecht voorbij is, wat leidt tot onnodig lijden en sterven.”

Zorgvuldige afweging
Het moge duidelijk zijn dat de Wereldgezondheidsorganisatie in haar beslissing om de groeiende problematiek omtrent het COVID-19-virus als een pandemie te bestempelen, niet over één nacht ijs is gegaan. Tegelijkertijd was echter al langer duidelijk dat het een kwestie van tijd zou zijn voor men zou gaan spreken van een pandemie. Want het aantal besmettingen is met name de laatste weken flink toegenomen. “Er zijn nu meer dan 118.000 besmettingen in 114 landen en 4291 mensen zijn overleden,” aldus Ghebreyesus. “Duizenden vechten nog voor hun leven in ziekenhuizen. En in de komende dagen en weken verwachten we in nog meer landen, nog meer besmettingen en sterftegevallen te zien. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft de uitbraak continu bestudeerd en is enorm bezorgd over zowel de alarmerende snelheid waarmee het virus zich verspreidt als de ernst ervan, maar ook over het alarmerende gebrek aan actie. We zijn daarom tot het oordeel gekomen dat COVID-19 gezien kan worden als een pandemie.”


Bijzonder
En een heel bijzondere pandemie is het nu al. Het is namelijk de allereerste pandemie die veroorzaakt wordt door een coronavirus. En bovendien de eerste pandemie waarbij het volgens de Wereldgezondheidsorganisatie nog mogelijk is het tij te keren. “We kunnen dit niet hard of duidelijk of vaak genoeg zeggen: alle landen kunnen de koers van deze pandemie nog wijzigen (…) Verschillende landen hebben al aangetoond dat het virus onderdrukt en gecontroleerd kan worden. De vraag voor de vele landen die momenteel te maken hebben met veel besmettingen is niet of ze hetzelfde kunnen doen, maar of ze hetzelfde willen doen.”

Acties
Volgens Ghebreyesus verandert het feit dat we nu officieel te maken hebben met een pandemie niets aan wat de Wereldgezondheidsorganisaties of landen moeten doen om het virus te bestrijden. Landen wordt nog steeds geadviseerd om zich zoveel mogelijk voor te bereiden op nieuwe besmettingen of een explosieve toename daarvan en de verspreiding van het virus te beperken, bijvoorbeeld door besmette mensen zo snel mogelijk te identificeren en isoleren en mensen voor te lichten over de risico’s die het virus met zich meebrengt en over hoe ze zichzelf – bijvoorbeeld door een goede hygiëne – kunnen beschermen. Dat dergelijke maatregelen het verschil kunnen maken, zien we in landen als China en Zuid-Korea, waar het aantal besmettingen inmiddels langzaam afneemt.

Ook Nederland is momenteel verwikkeld in een strijd tegen het nieuwe coronavirus. Nadat eind februari de eerste coronapatiënt op Nederlandse bodem werd geïdentificeerd, ging het hard. In de afgelopen weken is het virus bij 503 Nederlanders vastgesteld. Vijf van hen zijn door toedoen van het virus overleden. Het gaat in alle gevallen om mensen op leeftijd en/of mensen met een kwetsbare gezondheid. Naast Nederland is het virus ook in talloze andere Europese landen actief. Italië is daarbij met meer dan 10.000 besmettingen en 631 sterftegevallen het hardst getroffen. Verder houdt het virus ook in Spanje (meer dan 2100 besmettingen) en Frankrijk en Duitsland (met respectievelijk meer dan 1700 en 1600 besmettingen) huis. Het zwaarst getroffen land ter wereld blijft – met meer dan 80.000 besmettingen en meer dan 3000 doden – het land waarin het eind december allemaal begon: China.