natuur

Onze planeet herbergt 23 miljoen kubieke kilometer grondwater, zo blijkt uit onderzoek. Maar of dat genoeg is?

Onderzoekers komen voor het eerst met een goed onderbouwde en vrij precieze berekening van de hoeveelheid grondwater op aarde. Op basis van meerdere datasets en meer dan 40.000 grondwatermodellen stellen ze vast dat er op aarde 23 miljoen kubieke kilometer grondwater te vinden is. Daarvan is 0,35 miljoen kubieke kilometer jonger dan vijftig jaar.

Leeftijd
De leeftijd van het grondwater doet er toe, omdat jong en oud grondwater sterk van elkaar verschillen. Oud grondwater bevindt zich dieper en doet vaak dienst als waterreservoir voor de landbouw en industrie. Soms bevat het arseen of uranium en vaak is het zouter dan oceaanwater. In sommige gevallen is het brakke water zo oud en bevindt het zich op zo’n geïsoleerde plek dat het als niet-hernieuwbaar moet worden beschouwd. Modern grondwater bevindt zich dichter bij het oppervlak en beweegt sneller, maar wordt ook gemakkelijker door mensen aangetast en is kwetsbaarder voor klimaatverandering.

Hernieuwbaar
Uit het onderzoek blijkt tevens dat minder dan zes procent van het ‘moderne’ grondwater in de bovenste twee kilometer van de aarde binnen de periode van een mensenleven kan worden vernieuwd. “Dat wisten we nog niet eerder,” stelt onderzoeker Tom Gleeson. “We weten wel dat het waterniveau in veel grondwater bevattende lagen daalt. We gebruiken onze grondwaterreserves veel sneller dan deze vernieuwd kunnen worden.”

Het hoge noorden
De onderzoekers deden geen onderzoek naar de zeer noordelijk gelegen gebieden, omdat daar te weinig gegevens van zijn. Deze gebieden zijn voor dit onderzoek waarschijnlijk ook niet zo relevant: ze zijn grotendeels bedekt met permafrost en bevatten weinig grondwater.

Sahara
De onderzoekers brachten ook in kaart waar grondwater zich precies ophoudt. Zo blijkt het meeste moderne grondwater te vinden te zijn in tropische en bergachtige gebieden. De grootste reservoirs vinden we in Kongo, Indonesië en in Noord- en Centraal-Amerika langs de Rocky Mountains. De kleinere hoeveelheden grondwater zijn te vinden drogere gebieden zoals de Sahara. “Intuïtief gezien verwachtten we dat drogere gebieden minder modern grondwater en vochtigere gebieden meer modern grondwater hadden,” stelt onderzoeker Kevin Befus. Maar nu weten we dat zeker.

Tijdens een eerder onderzoek hebben wetenschappers al vastgesteld hoeveel grondwater er verbruikt wordt. Nu bekend is hoeveel grondwater er is, kan berekend worden hoelang het ongeveer duurt alvorens het grondwater op is. Dat hopen de onderzoekers nu te gaan doen.