De akoestiek in kerken in Venetië is vreselijk. Hoe konden de mensen hier vroeger dan genieten van de muziek uit de Renaissance?

Gedurende de Renaissance werden de mooiste muziekstukken geschreven. De muziek werd vervolgens uitgevoerd in de kerken in onder meer Venetië. Onderzoekers vroegen zich af hoe dat klonk. Maar dat viel vies tegen.

Galm
Neem de kerk San Marco in Venetië. Wanneer hier een toon gespeeld wordt, duurt het door de bouw van het gebouw zeven seconden voordat deze niet langer hoorbaar is. En in de kerk Il Redentore duurt dat zelfs nog ietsje langer. Het resultaat: de muziek uit de Renaissance galmde zolang na dat deze heel rommelig werd en veel van de prachtige speciale effecten verloren gingen.

WIST U DAT?

Computermodel
Even stonden de onderzoekers voor een raadsel. Hoe kon dit? Computermodellen boden uitkomst. De onderzoekers maakten een model voor de kerk Il Redentore en voor San Marco. En die modellen maken heel veel duidelijk.

Heel anders
Zo blijkt uit de modellen dat een met publiek volgeladen Redentore opeens een heel andere akoestiek heeft. Zo duurt het wegsterven van geluid opeens de helft zo kort. En de situatie in San Marco is nog opmerkelijker. Hier moeten vroeger aanpassingen zijn gedaan waardoor de muziek uit de Renaissance nog beter tot zijn recht kwam. In de kerk bevindt zich een speciale zitplaats voor één van de belangrijkste politici uit Venetië. Maar of deze vooraanstaande persoon in eerste instantie zoveel kon horen? Het geluid moet vreselijk zijn geweest. Het kaatst namelijk af op allerlei muren en voor het bij de politicus aankwam, was het volume al veel minder. De mensen achter de politicus moeten nog minder hebben gehoord. Maar in de zestiende eeuw bouwde architect Jacopo Sansovino ‘pergoli’: galerijen. Mogelijk nam het koor tijdens het spelen van muziek uit de Renaissance in deze galerijen plaats. Want de galerijen veranderen de zaak. Het geluid was dan opeens ideaal.

Wilt u zelf horen hoe de muziek in de Renaissance geklonken moet hebben in een lege kerk? En welk verschil de galerijen en een kerk vol mensen maakten? U kunt het hier beluisteren voor Il Redentore en hier voor San Marco (even naar beneden scrollen). Het verschil is enorm. En de geluidsopname bewijst dat de oude bouwmeesters weldegelijk wisten wat ze deden.