gekooktei

Wie een ei kookt, kan niet meer terug. Dat ei is gekookt en niet meer ongekookt te maken. Tenminste: tot voor kort. Wetenschappers hebben namelijk een manier ontdekt om een gekookt ei weer ongekookt te maken.

Wanneer je een ei kookt, zorgt de warmte ervoor dat proteïnen in het eiwit met elkaar verstrengeld raken en samenklonteren. Het resultaat: het vloeibare eiwit wordt hard. Hoewel de meesten van ons waarschijnlijk wel in staat zijn om zo’n lekker hardgekookt eitje te bereiden, is het nog nooit iemand gelukt om zo’n gekookt ei heel snel weer in zijn oude (vloeibare) staat te brengen. Onderzoekers van de University of California (Irvine) brengen daar verandering in.

Ontwarren
“Ja, wij hebben een manier bedacht om een kippenei te ‘ontkoken’,” stelt onderzoeker Gregory Weiss. “In ons paper beschrijven we een apparaat dat verstrengelde proteïnen kan ontwarren, waarna ze zich weer op kunnen vouwen.”

Implicaties
Het lijkt misschien een beetje onzin: waarom zou je een gekookt ei willen ‘ontkoken’? “We zijn niet zo geïnteresseerd in het verwerken van eieren,” biecht Weiss. “Met dat voorbeeld willen we alleen maar laten zien hoe krachtig het proces is.” De onderzoekers hebben met de ontwikkeling van deze aanpak iets heel anders voor ogen. Net als veel andere wetenschappers worstelen ze met het produceren of recyclen van waardevolle moleculaire proteïnen die voor tal van doeleinden gebruikt kunnen worden, maar zich tijdens hun vorming verkeerd vouwen, waardoor ze onbruikbaar worden. Er zijn wel methodes om die proteïnen weer bruikbaar te maken, maar deze zijn zeer tijdrovend: ze nemen soms wel meerdere dagen in beslag. “Dit nieuwe proces neemt slechts enkele minuten in beslag,” stelt Weiss.

Volgens Weiss en zijn collega’s heeft de aanpak tal van implicaties. Zo kan deze de kosten van kankerbehandelingen terugdringen. Farmaceutische bedrijven creëren nu bijvoorbeeld kankerbestrijdende antilichamen in dure ovariumcellen afkomstig van hamsters, omdat deze proteïnen slechts zelden verkeerd opvouwen. Als het straks mogelijk is om verkeerd opgevouwen proteïnen snel tot goed opgevouwen proteïnen te maken, kunnen we ook de veel goedkopere eiwitten van bijvoorbeeld de E. coli-bacterie gebruiken, waardoor de prijs van de kankerbehandeling daalt.