De Galileo-missie eindigde in 2003, maar wetenschappers zijn dankzij deze missie nu alsnog meer te weten gekomen over de grootste planeet van het zonnestelsel.

“Na twintig jaar kijken we opnieuw naar gegevens van Galileo”, zegt onderzoeker Glyn Collinson, hoofdauteur van een nieuw paper over de Joviaanse maan Ganymedes in het wetenschappelijke vakblad Geophysical Research Letters. “Sommige data zijn niet eerder gepubliceerd. We vonden iets nieuws.”

Jupiter en Ganymedes hebben allebei een magnetisch veld. Dit is bijzonder, want het is de enige maan in ons zonnestelsel met een magnetisch veld. De magnetische velden van Ganymedes en Jupiter zijn continu met elkaar aan het stoeien en als gevolg daarvan wordt plasma heen en weer geduwd tussen beide hemellichamen. Plasma is elektrisch geladen gas.

Wetenschappers zijn er nu achter gekomen dat het plasma regent op het oppervlak van Ganymedes, waardoor er deeltjes van het ijzige oppervlak worden gestraald. “Zo verliest Ganymedes ijsdeeltjes bij de polen”, vertelt co-auteur Bill Paterson. “Dit vertelt ons iets over de atmosfeer van Ganymedes. Die is namelijk heel dun.”

Aurora’s op Ganymedes
De onderzoekers hopen ook meer te leren over aurora’s op Ganymedes. Aurora’s op deze maan worden namelijk niet veroorzaakt door zonnewind – zoals op de aarde en op Jupiter – maar door plasma dat afkomstig is van Jupiter. De plek waar Jupiter plasma dumpt op Ganymedes zijn opvallend heldere aurora’s te zien.

Plasma Subsystem
De nieuwe resultaten zijn gebaseerd op data van het Plasma Subsystem-instrument van Galileo. Het ruimtevaartuig vloog tussen 1996 en 2000 zes keer vlak langs Ganymedes om gegevens te verzamelen over de magnetosfeer van de maan. Het Plasma Subsystem-instrument keek daarbij naar de dichtheid, temperatuur en richting van het plasma.

Over Galileo
De Galileo-ruimtesonde is gelanceerd in 1989 en kwam zes jaar later bij Jupiter aan. Galileo maakte de eerste foto van een planetoïde met een maan (Ida en Dactyl) en fotografeerde de inslag van komeet Shoemaker-Levi 9 op Jupiter. De kracht van deze inslag was honderden keren sterker dan alle atoombommen op aarde bij elkaar.