Zebravinken die geen jongen kunnen krijgen, gluren bij de buren om te zien of het aan hen ligt, zo suggereert onderzoek.

Zebravinken zijn gedurende het broedseizoen monogaam. Na het broedseizoen gaan stelletjes uit elkaar en vormen ze weer een nieuw koppel. Onderzoekers vroegen zich af wat er precies zou gebeuren wanneer een stelletje er niet in slaagde om nageslacht op de wereld te zetten. Zijn ze dan het seizoen daarna kritischer tijdens hun zoektocht naar een partner?

Experiment
De onderzoekers verzamelden achttien stelletjes zebravinken. Van de helft van de stelletjes manipuleerden ze de eitjes zo dat deze niet uit zouden komen. De stelletjes werden in kooien gezet en elke keer stonden er twee kooien naast elkaar. Hierdoor konden de zebravinken zien of de buren jongen kregen of niet.

WIST U DAT…

Klaar
Na zeven weken waren alle jongen klaar om voor zichzelf te zorgen. De onderzoekers keken toen hoeveel tijd vader en moeder nog samen doorbrachten. De resultaten zijn opvallend. “In gevallen van succes – een nestje met twee tot vijf jongen – hadden de vrouwtjes een voorkeur voor hun eigen partner,” vertelt onderzoeker Frédérique Dubois in een persbericht. En dus brachten de stelletjes meer tijd samen door. “Maar in geval van mislukking verminderden de vrouwtjes de tijd die ze met hun partner doorbrachten. En als de buren wel succesvol waren dan kreeg ze een voorkeur voor dat mannetje. In het laatste geval was een scheiding een heel waarschijnlijk resultaat.”

Informatie
Zebravinken bij wie het tegenzit, kijken dus bij de buren hoe het hen vergaat en gebruiken die informatie vervolgens om een betere keuze te maken. Ook blijkt uit het onderzoek dat ze alle mannetjes prima uit elkaar kunnen houden (ze kijken daarvoor naar zijn snavel en luisteren naar zijn liedjes). En die identiteit kunnen ze weer moeiteloos koppelen aan informatie over zijn laatste voortplanting.

Het is een effectieve aanpak, zo moet Dubois erkennen. “In de natuur leven zebravinken in grote groepen en planten ze zich allemaal tegelijkertijd voort. De vogels zijn zo getuige van het succes en de mislukkingen van andere stellen en gebruiken die informatie voor een betere seksuele selectie.” Als een koppel geen jongen kan krijgen, is dat op zichzelf nog geen reden om te scheiden. Het is namelijk niet bewezen dat het aan de vogeltjes ligt. Misschien ligt het wel aan de omgeving. “Maar als de buren in dezelfde omstandigheden wel succes hebben, betekent dat dat hij (de buurman, red.) een goede partner is en het kiezen waard is.” Het onderzoek verklaart dus ook waarom zebravinken die geen jongen kunnen krijgen lang niet altijd uit elkaar gaan, zo is in het blad PLoS ONE te lezen. Soms is het aan de omgeving te wijten en nemen ze elkaar niets kwalijk.