Het is een groot probleem op datingsites: leugenaars. Maar dankzij de wetenschap zijn die nu gemakkelijk op te sporen.

Naast een flinke geretoucheerde foto pronkt een profiel dat te mooi is om waar te zijn. De persoon in kwestie heeft de perfecte lengte, het perfecte gewicht, is vrijwilliger bij zeker zes organisaties en ook nog eens bijzonder intelligent. Grote kans dat hier iets niet klopt. Maar hoe komt u daar achter? Een nieuw onderzoek van de universiteit van Wisconsin-Madison kan u daarbij helpen.

Onderzoek
Wetenschappers verzamelden 78 mensen die online een partner zochten. Ze achterhaalden hoe lang en oud de proefpersonen in het echt waren. Ook het gewicht werd bepaald. Vervolgens werden die resultaten vergeleken met het profiel waarin de proefpersonen zichzelf beschreven. Het onderzoek levert een methode op om leugenaars te detecteren.

Leugenaar

Uit het onderzoek is ook gebleken dat er veel gelogen wordt op datingsites. Zo’n tachtig procent van de onderzochte profielen bevatte onwaarheden. Het vaakst werd er gelogen over het gewicht: vrouwen haalden er voor het gemak gemiddeld 3,8 kilo af. Mannen haalden er 0,6 kilo af. Twintig procent van de profielen bleek een onjuiste leeftijd te bevatten. En vijftig procent van de proefpersonen was niet eerlijk over zijn of haar lengte.

Korte beschrijving
Hoe meer mensen anderen willen misleiden, hoe minder vaak ze het woordje ‘ik’ gebruiken, zo blijkt bijvoorbeeld uit het onderzoek. “Leugenaars doen dat, omdat ze afstand willen nemen van hun misleidende verklaringen,” vertelt onderzoeker Catalina Toma in een persbericht. Ook was de beschrijving van leugenaars veel korter. Waarschijnlijk om te voorkomen dat ze zelf in een web van leugens gevangen zouden te komen zitten. Ook opvallend: leugenaars gebruikten vaak een trucje waarbij een verklaring wat omslachtiger werd geformuleerd. Wanneer ze wilden vermelden dat ze gelukkig waren, zeiden ze bijvoorbeeld eerder dat ze niet verdrietig waren.

Photoshop
De onderzoekers keken ook in hoeverre de foto’s overeenkwamen met de realiteit. En dat leverde trucjes op om eventueel photoshop-werk te detecteren. Mensen die een te mooie foto hadden, praatten minder over hun uiterlijk, maar hadden het liever over hun werk of andere grote prestaties.

65 procent
De methode van de onderzoekers is redelijk betrouwbaar. Wanneer ze op alle puntjes die hierboven staan letten, waren ze in 65 procent van de gevallen in staat om leugenaars te identificeren. Dat lijkt misschien niet zo goed, maar uit het onderzoek van Toma blijkt ook dat mensen die profielen bekijken helemaal niet in staat zijn om te beoordelen hoe betrouwbaar deze zijn. “Ze kijken naar de verkeerde dingen,” stelt Toma. En dan is zo’n lijstje met criteria toch wel handig.

Nu zult u profielen nog zelf – met behulp van deze aandachtspunten – aan een kritisch onderzoek moeten onderwerpen. Maar misschien gaat dat in de toekomst wel veranderen. Wie weet leidt dit en nader onderzoek namelijk wel tot software die de leugenaars er zo voor u uitvist.