Onderzoekers hadden al voorspeld dat de zuurstofconcentratie in de oceanen door toedoen van klimaatverandering af zou nemen.

En hun voorspelling komt uit, zo stellen Duitse onderzoekers in het blad Nature. Ze baseren zich op miljoenen zuurstofmetingen wereldwijd. Deze metingen wijzen erop dat de zuurstofconcentratie in de oceanen de afgelopen vijftig jaar met meer dan twee procent is afgenomen. Overigens daalt de zuurstofconcentratie niet op alle plekken in de oceanen even snel. De grootste afname maten de onderzoekers in het noordelijke deel van de Stille Oceaan.

Primeur
“Wij waren in staat om de zuurstofdistributie en de veranderingen daarin voor het eerst voor de complete oceanen te documenteren,” vertelt onderzoeker Sunko Schmidtko. “Deze getallen zijn essentieel als we voorspellingen willen doen over de toekomst van de oceanen.”

In procenten weergegeven: de veranderingen in de zuurstofconcentratie in de afgelopen vijftig jaar. Afbeelding: GEOMAR.

Minder zuurstof
Onderzoekers voorspelden eerder al dat de zuurstofconcentratie in de wateren wereldwijd af zou nemen naarmate de aarde opwarmt. Warmere wateren aan het oppervlak nemen minder zuurstof op dan koudere wateren. Daarnaast veranderen de stromingen in de oceanen, waardoor minder zuurstof naar de diepergelegen delen van de oceaan wordt vervoerd. Het resultaat is een oceaan die minder zuurstof bevat.

Klimaatverandering?
Een zorgwekkend idee dat nu dus werkelijkheid lijkt te worden. Overigens wil dat niet zeggen dat de dalende zuurstofconcentratie volledig toe te schrijven is aan klimaatverandering. Ook andere factoren kunnen een rol spelen. “Natuurlijke processen die plaatsvinden op een tijdschaal van enkele decennia kunnen hebben bijgedragen aan de waargenomen afname,” stelt onderzoeker Martin Visbeck. Hij wijst er echter op dat de resultaten van het onderzoek in lijn zijn met de modellen die een dalende zuurstofconcentratie voorspellen op basis van stijgende temperaturen wereldwijd.

De dalende zuurstofconcentratie kan grote gevolgen hebben. “Aangezien grote vissen in het bijzonder gebieden met weinig zuurstof vermijden of er niet kunnen overleven, kunnen deze veranderingen verstrekkende consequenties hebben,” legt Schmidtko uit.