Op dit moment is het zuurstofniveau in sommige delen van de oceaan erg laag. Als het zuurstofniveau verder afneemt heeft dit grote gevolgen voor allerlei zeeleven, aldus nieuw onderzoek.

Wetenschappers verwachten dat door een warmer worden klimaat, er meer zuurstof uit de oceaan wordt onttrokken. Hierdoor zullen vissen, krabben, inktvissen, zeesterren en andere zeedieren meer moeite krijgen met ademhalen. Dat zeggen Amerikaanse onderzoekers in hun onlangs gepubliceerde studie.

Zuurstofgehalte
De onderzoekers konden met behulp van de Earth System Model kaarten ontwikkelen die het zuurstofgehalte in de oceaan aangeven. Op de kaarten is te zien welke wateren zuurstofrijk, en welke juist zuurstofarm zijn. Ook valt er van deze kaarten af te lezen wanneer een daling van het zuurstofniveau door natuurlijke omstandigheden, of door klimaatverandering wordt veroorzaakt. Daarnaast kunnen de kaarten gebruikt worden om te bepalen op welke plekken er instrumenten geplaatst moeten worden om het zuurstofgehalte in de oceaan te controleren.

Zuurstof
“De afname van zuurstof in de oceaan is een serieuze bijwerking van een warmer wordende atmosfeer en is een grote bedreiging voor het leven in de zee,” zegt hoofdauteur Matthew Long. De hele oceaan – van diep tot ondiep – verkrijgt zuurstof van het oppervlak. Als dit oppervlaktewater warmer wordt, zet het water uit, waardoor er minder zuurstof wordt geabsorbeerd. Ook zal zuurstof meer moeite hebben om dieper gelegen wateren te bereiken.

Variaties
Schommelingen op het gebied van zuurstofconcentraties zijn op zich niet zo gek. Er vinden constant variaties van het zuurstofgehalte in de oceaan plaats die gewoon een natuurlijke oorzaak hebben. Zo kan een koude winter in de Noordelijke Stille Oceaan ervoor zorgen dat er grote hoeveelheden zuurstof worden opgezogen door de oceaan. Aan de andere kant kan extreem warm weer leiden tot ‘dode zones’ in de oceaan, waardoor vissen en andere zeedieren het leven laten.

In 2030 zal op veel plekken in de oceaan het dalende zuurstofniveau zichtbaar zijn. Credits: NCAR

In 2030 zal op veel plekken in de oceaan het dalende zuurstofniveau zichtbaar zijn. Credits: NCAR

Klimaatverandering
Maar wat is dan de impact van klimaatverandering op het zuurstofgehalte in de oceaan? Om dit te bepalen gebruikten de onderzoekers het Earth System Model. Ze bekeken klimaatsimulaties van 1920 tot 2100. En wat blijkt? In de zuidelijke Indische Oceaan, Stille Oceaan en Atlantische Oceaan zijn al plekken waar een daling van het zuurstofniveau door klimaatverandering is waargenomen. Naar verwachting zal deze daling verder uitbreiden over de oceaan tussen 2030 en 2040. Daartegenover staat dat in sommige delen van de oceaan – zoals bij de oostkust van Afrika, Australië en Zuidoost-Azië – er geen daling van het zuurstofniveau gaat plaatsvinden, zelfs niet in 2100.

Maar wat de toekomst echt gaat brengen blijft natuurlijk altijd de vraag. “We hebben uitgebreide en langdurige observaties nodig om te bepalen wat er gaande is in de oceanen,” zegt Long. “Op die manier kunnen we de bevindingen vergelijken met wat we leren uit onze modellen. Dan pas kunnen we het volledige effect van het veranderende klimaat begrijpen.”