Wetenschappers zijn er voor het eerst in geslaagd om aan te tonen dat een grote aardbeving aan de hand van lichtere voorschokken te voorspellen is. Uit een analyse van de aardbeving die Turkije in 1999 trof, blijkt dat het mogelijk moet zijn om op basis van seismische metingen zo’n 45 tot 60 minuten van te voren vast te stellen waar een aardbeving gaat plaatsvinden.

Uit theoretische modellen was veel eerder al gebleken dat de aardkorst instabiel is in de uren voor de aardbeving. Het bleek echter lastig om die instabiliteit op te merken en aan een specifieke plaats (het epicentrum) te verbinden. Toch is dat exact wat de onderzoekers gedaan hebben.

Turkije
Ze analyseerden de zware aardbeving die Turkije in 1999 trof en aan 17.000 mensen het leven kostte. Uit de analyse blijkt dat voorschokken zo’n 45 minuten voor de aardbeving van het epicentrum vandaan bewogen. De onderzoekers namen vijf kleinere schokken twintig minuten voor de zware aardbeving waar. De schokken bestonden steeds uit P- en S-golven. De P-golf reist sneller en arriveert dus eerder bij meetstations. “Het verschil in tijd tussen de twee was altijd hetzelfde,” vertelt onderzoeker Michel Bouchon. “Dat wijst erop dat ze van dezelfde plek kwamen.”

Epicentrum
De sterkste voorschok werd door twee meetstations gesignaleerd. Door de gegevens van beide stations te analyseren, konden de wetenschappers vaststellen waar de golven vandaan kwamen. De voorschokken bleken enkele honderden meters van het uiteindelijke epicentrum te zijn ontstaan. Dat bewijst dat de voorschokken en aardbeving verband met elkaar houden.

Nog meer voorschokken
De onderzoekers besloten de beving nog wat beter te bestuderen en ontdekten dat deze door nog maar liefst veertig andere voorschokken vooraf werd gegaan. De voorschokken werden bovendien steeds sterker naarmate de aardbeving dichterbij kwam. Volgens de wetenschappers biedt hun analyse grote mogelijkheden voor het signaleren van grote aardbevingen. Er is nog veel onderzoek nodig, maar bewezen is dat het voorspellen van bevingen (in ieder geval kort voor deze aanvangen) mogelijk is.

Terughoudend
Andere wetenschappers zijn wat terughoudend. Ze wijzen erop dat lang niet alle aardbevingen vooraf gegaan worden door voorschokken. Het lijkt erop dat vooral grote aardbevingen voorschokken hebben. Daarnaast kunnen bevingen met een beetje geluk hooguit een uur van tevoren voorspeld worden. Dat is te kort dag om mensen te evacueren.

Vaststaat dat dit onderzoek nog in de kinderschoenen staat. Wellicht kunnen wetenschappers in de toekomst nog langer van tevoren aangeven of een beving tot de mogelijkheden behoort. Dan zou zo’n voorspelling ook daadwerkelijk levens kunnen redden.