Aardkorst van Antarctica veert met 15 millimeter per jaar op

antarctica

Het ijs op Antarctica smelt en de druk op de aardkorst neemt af. Het resultaat? De aardkorst veert op. En dat doet de aardkorst sneller dan gedacht, zo blijkt uit onderzoek: de aarde komt hier met zo’n 15 millimeter per jaar omhoog!

Het ijs op Antarctica smelt. Het betekent dat het gewicht dat op de aardkorst drukt, afneemt. En dat heeft een logisch gevolg: de aardkorst komt iets omhoog. “Je moet het zien als een stuk elastiek dat strak staat,” legt onderzoeker Grace Nield uit. “Het ijs drukt op de aarde en wanneer het gewicht van dat ijs afneemt, veert de aardkorst terug.”

Niet zo traag
Jarenlang dachten onderzoekers dat dat een vrij traag proces was. Maar een nieuw onderzoek laat zien dat het veel sneller gaat dan gedacht. Het land in dit gebied stijgt zo’n 15 millimeter per jaar! “Je kan het bijna zien gebeuren en dat is ongelofelijk.” En een beetje vreemd. “Toen wij het verlies aan ijs vergeleken met de stijging van de aardkorst bleek wel dat die twee niet overeenkwamen: er moest iets anders zijn dat de aarde met zo’n fenomenale snelheid omhoog duwde.”

Niet zo stroperig
Wat is hier aan de hand? De onderzoekers zochten het uit en ontdekten dat de mantel onder de aardkorst van het Antarctisch Schiereiland veel sneller stroomt dan gedacht. “Omdat de mantel onder het noordelijk deel van het Antarctisch Schiereiland ‘vloeibaarder’ is, reageert deze veel sneller op wat er aan het oppervlak gebeurt. Dus als de gletsjers dunner worden en de druk in dat gebied terugloopt, duwt de mantel de aardkorst omhoog.” GPS-metingen suggereren dat de viscositeit (stroperigheid) van het bovenste deel van de aardmantel in dit gebied zo’n tien keer kleiner is dan gedacht. “Zo’n vervorming van de aarde, met deze snelheid, dat hebben we nog niet eerder gezien op Antarctica,” stelt onderzoeker Peter Clarke. “Wat vooral interessant is, is dat we kunnen zien dat het smelten van de gletsjers effect heeft op gesteenten op zo’n 400 kilometer diepte.”

De onderzoekers richtten zich tijdens deze studie op de verticale vervorming van de aarde. “De volgende stap is kijken naar de horizontale beweging die ontstaat doordat het ijs verdwijnt,” stelt Nield.

Bronmateriaal:
"Ice-loss moves the Earth 250 miles down" - NCL.ac.uk
De foto bovenaan dit artikel is gemaakt door Angell Williams (via Wikimedia Commons).
  • Sarnian

    Dit artikel spreekt het artikel over de wind die voorkomt dat Antarctica snel opwarmt enigszins tegen …

  • http://www.genevo.nl/ wschot

    De titel klopt niet. Het is alleen de aardkorst van het Noordelijk deel van het Antarctisch schiereiland die met 15 mm per jaar opveert. Op het hele continent is de ijssmelt ook te klein om de aardkorst te doen opveren.

    • Sarnian

      15 mm per jaar? Geen hoogspringer, dus ;)

      • http://www.genevo.nl/ wschot

        In veel gebieden, zoals Noord Zweden is deze bodem stijging nog steeds bezig, na het smelten van het ijs uit de ijstijd. Dan zorgen ook kleinere bodemstijgingen voor problemen. Steigers moeten verlegd worden, havens worden ondiep en zeekaarten veranderen.

        • Ed

          Je zou zeggen dat wanneer in Antartica de druk afneemt, de druk in oceanen toeneemt. Met wellicht als gevolg dat daar verzakkingen plaatsvinden, vergroot dat de kans op tsunami´s?

          • http://www.genevo.nl/ wschot

            Postglaciale bodem bewegingen zijn er zowel naar boven als naar beneden als reactie van de elastische aardkorst op het verdwijnen van dikke lagen ijs. Het is inderdaad een interessante vraag of hierdoor de kans op vulkanische activiteit, aardbevingen en dus tsunami’s versterkt wordt. Ik denk wel, maar alleen in gebieden waar al vulkanen, of breuklijnen zijn. Ook kunnen vulkanen actief worden doordat de gletsjers erop dunner worden.

          • Sarnian

            Wij hebben het over een vloeistof, dus de toenemende druk wordt wereldwijd over alle oceaanbodem verspreid, waardoor de lokale druk toename zeer gering is. Geen Hollywood rampenfilm materiaal :)

Noot van de redactie: wij vinden het leuk als je een reactie plaatst! Het enige wat we vragen is dat je het beschaafd en on-topic houdt. Reacties die niet aan deze regels voldoen, worden verwijderd.