2015 was het warmste jaar ooit gemeten op aarde. Dit concludeert de Nationale Oceanische en Atmosferische Dienst (NOAA). Sinds 1880 is de gemiddelde temperatuur ongeveer één graad Celsius gestegen.

In 2015 was het wereldwijd gemiddeld 0,13 graden Celsius warmer dan in 2014. Het is de eerste keer sinds 1998 dat de temperatuurstijging van een nieuw record hoger is dan die van het oude record.

Wereldwijd zijn er verschillen te zien. In het noordoosten van Canada, in het zuidelijke deel van Groenland en op Antarctica was het in 2015 kouder dan in de periode 1951-1980, maar op vrijwel alle andere plekken schoot de oppervlaktetemperatuur van de aarde afgelopen jaar omhoog. In Nederland en België was het opvallend warm, zoals te zien is op de kaart hieronder. Rusland, Oost-Europa, West-Canada, een deel van Brazilië en de westkust van de Verenigde Staten werden het hardst getroffen door de verhoogde temperaturen.

Stijging of daling van de oppervlaktetemperatuur in 2015 ten opzichte van de periode 1951-1980.

Stijging of daling van de oppervlaktetemperatuur in 2015 ten opzichte van de periode 1951-1980.

Klimaatverandering
“Klimaatverandering vormt een grote uitdaging voor onze generatie”, beweert NASA-directeur Charles Bolden. “De bevindingen van NOAA onderstrepen het belang van NASA’s satellieten, die de aarde monitoren. Dankzij deze gegevens kunnen politici de juist beslissingen nemen. Nu kunnen we wat aan klimaatverandering doen!”

El Niño
Wetenschappers vermoeden dat deze temperatuurstijging vooral wordt veroorzaakt door de verhoogde uitstoot van schadelijke gassen. Maar ook El Niño speelt een belangrijke rol. “Tussen 2003 en 2013 was er sprake van een vertraagde opwarming, omdat veel hitte werd geabsorbeerd door de oceaan, voornamelijk in de Grote Oceaan”, zegt professor Dr Andy Hogg van de Nationale Universiteit van Australië. “Dankzij El Niño liet de Grote Oceaan deze hitte vrij in 2015, waardoor de opwarming tijdelijk is versneld.” Een verhelderende uitleg over het El Niño-effect staat op de website van het KNMI.

Voorspelling 2016
Toch is niet waarschijnlijk dat 2016 een trendbreuk laat zien. “El Niño gaat nog een paar maanden door en zorgt ervoor dat 2016 zelfs warmer wordt dan 2015”, concludeert professor James Renwick van de Victoria universiteit van Wellington.