tijger

Tussen 1970 en 2010 zijn de zoogdier-, vogel-, amfibie-, reptiel- en vispopulaties wereldwijd met 52 procent gekrompen. Met name in arme landen is de biodiversiteit sterk afgenomen. Dat blijkt uit onderzoek van het Wereldnatuurfonds.

Het Wereldnatuurfonds presenteert de onderzoeksresultaten in het ‘2014 Living Planet Report‘. Het rapport – dat elke twee jaar verschijnt – richt zich op drie gebieden: de populaties van meer dan tienduizend gewervelde soorten, de menselijke ecologische voetafdruk (consumptie van goederen, productie van broeikasgassen) en de bestaande biocapaciteit (de natuurlijke bronnen die we gebruiken om onder meer drinkwater en voedsel te produceren).

Trends
“Er is heel veel data te vinden in dit rapport en dat kan overweldigend en complex lijken,” erkent Jon Hoekstra, werkzaam bij WWF. “Wat niet gecompliceerd is, zijn de duidelijke trends die we zien: 39 procent van de wilde dieren op het land is verdween, 39 procent van de wilde dieren in het water is verdwenen, 76 procent van de wilde dieren in zoet water is verdwenen en dat allemaal in de afgelopen veertig jaar.”

Koolstof
Naast de afname van het aantal organismen wereldwijd wijst het rapport ook uit dat de hoeveelheid koolstof in de atmosfeer gestegen is naar een niveau dat in ieder geval in de afgelopen één miljoen jaar zijn weerga niet kent. Het leidt tot klimaatverandering die reeds wankelende ecosystemen een extra duwtje geeft. Ook de toenemende waterschaarste komt aan bod.

Rijk versus arm
Wat opvalt in het rapport is dat de mensen in rijke landen in toenemende mate meer consumeren dan de aarde per hoofd te bieden heeft. In landen met gemiddelde of lage inkomens is de ecologische voetafdruk per hoofd amper groter geworden. Ironisch genoeg gaat het met de dieren in de rijke landen beter dan met de dieren in de arme landen. Gemiddeld is de biodiversiteit in rijke landen met zo’n tien procent toegenomen, terwijl deze in arme landen – waar dus per hoofd minder geconsumeerd wordt – afneemt. “Rijke landen gebruiken vijf keer meer natuurlijke hulpbronnen dan arme landen, maar de arme landen zien de meeste ecosystemen verloren gaan,” stelt onderzoeker Keya Chatterjee. “Eigenlijk besteden de rijke landen het uitputten van de natuurlijke hulpbronnen uit.”

Hoewel de trends volgens WWF duidelijk zijn, wil dat niet zeggen dat er geen weg terug meer is. Het is nog niet te laat, zo stelt men in het rapport. Maar dan moeten er wel snel maatregelen worden genomen. Zo is het zaak dat we versneld overstappen op een slimmere en en duurzamere vorm van voedsel- en energieproductie. Ook moeten we onze ecologische voetafdruk verkleinen.