De zware rokers, de harde kern, zeg maar, die laten zich toch niet uit het veld slaan door een verhoging van de belasting op sigaretten? Dat denken velen, maar nieuw onderzoek wijst erop dat juist die harde kern minder gaat roken als de sigaretten duurder worden.

“De meeste artsen en onderzoekers dachten dat deze zeer zware rokers het meest resistent zouden zijn voor een stijging in prijs,” vertelt onderzoeker Patricia Cavazos-Rehg van de Washington University in St. Louis. “Velen geloofden dat deze groep voor altijd veel zou blijven roken, maar ons onderzoek toont aan dat verandering tot de mogelijkheden behoort. En dat is heel goed nieuws.”

Minderen
Cavazos baseert haar enthousiasme op een onderzoek onder 7068 rokers. De onderzoekers vroegen de rokers hoe veel ze rookten. Drie jaar later kregen de rokers die vraag opnieuw voorgeschoteld. “Iedereen was gemiddeld ietsje minder gaan roken,” stelt Cavazos. “Maar toen we rekening gingen houden met de veranderingen in prijs (van de sigaretten, red.) door hogere belastingen, ontdekten we dat de zwaarste rokers op de prijsstijginen reageerden door het sterkst te minderen.”

WIST U DAT…

…u beter eerst kunt afbouwen als u wilt stoppen met roken?

Veertien sigaretten minder
Toen het onderzoek startte, rookten de proefpersonen gemiddeld zestien sigaretten per dag. Na drie jaar waren dat er nog veertien per dag. In die periode was de prijs van een pakje gemiddeld opgelopen van 3,96 dollar (in 2001) naar 4,41 dollar (in 2004), het grootste deel van die prijsstijging hing samen met een verhoging van de belastingen. Zoals gezegd gingen proefpersonen over het algemeen in drie jaar tijd allemaal minder roken. Van proefpersonen die in 2001 zo’n 40 sigaretten per dag rookten, verwachtten de onderzoekers dat ze drie jaar later dagelijks ongeveer elf sigaretten minder zouden roken. Maar rokers die in staten woonden waar de belasting met minstens 35 procent steeg, gingen dagelijks aanzienlijk minder roken: ze leverden veertien sigaretten in.

De gematigde roker
De belasting had daarmee een veel groter effect op de zware roker dan op de matige roker. De onderzoekers verwachtten dat mensen die twintig sigaretten per dag rookten, bij een prijsstijging van minstens 35 procent, dagelijks twee sigaretten minder zouden gaan roken. Maar zij minderden slechts met één sigaret.

De onderzoekers keken vanzelfsprekend ook of er misschien andere factoren waren die invloed hadden op waarom rokers minder gaan roken. Bijvoorbeeld het feit dat er slechts op een beperkt aantal plaatsen nog binnen gerookt mag worden. Maar geen enkele factor bleek het aantal sigaretten zo sterk te beïnvloeden als de prijs van die sigaretten, zo meldt het blad Tobacco Control. Wel wijzen de onderzoekers erop dat zware rokers wellicht meer worden aangemoedigd door familieleden of hun arts om te stoppen. Ook gezondheidsproblemen (waar ze een groter risico op lopen, omdat ze meer roken) kunnen een sterke motivator zijn voor het afbouwen van het aantal sigaretten per dag. Overigens is niet bewezen dat minder roken gezonder is dan veel roken, daarom blijft het advies helemaal te stoppen met roken.