Op het moment van de foto bevond het ruimtevaartuig zich op zo’n 17.000 kilometer van Venus vandaan.

ESA’s BepiColombo is momenteel onderweg naar de binnenste planeet in ons zonnestelsel: Mercurius. Om daar echter goed en wel te arriveren, zijn er enkele zogenoemde ‘zwaartekrachtsslingers’ nodig. En ook planeet Venus zit in het complot. Vandaag passeerde BepiColombo onze naaste buur. En terwijl de snelheid en koers van de sonde – onder invloed van Venus’ zwaartekrachtsveld – werd gewijzigd, schoot BepiColombo ook gelijk even wat mooie plaatjes.

Venus
Hoewel de sonde ontworpen is om de talloze geheimen van Mercurius te onthullen, kijken velen toch met toegenomen interesse naar de planeet die BepiColombo onderweg tot twee keer toe naderen zal: Venus. Want nadat vorige maand bekend werd dat in de atmosfeer van Venus mogelijk sporen van leven zijn ontdekt – in de vorm van het gas fosfine – is de planeet in een heel ander daglicht komen te staan. Waar Venus eerst gezien werd als het gloeiendhete en ongastvrije zusje van de aarde, is nu de indruk gewekt dat er wat hoger in de atmosfeer wellicht toch leven mogelijk is. En dat er dan krap een maand later een ruimtesonde op geringe afstand langs vliegt, lijkt een cadeautje.


Foto
Op onderstaande afbeelding is de eerste foto uit de koker van BepiColombo in al zijn glorie te bewonderen. De foto werd vanochtend vroeg, om 05:37 Nederlandse tijd, gemaakt met de Monitoring Camera 2 van de Mercury Transfer Module. Op het moment van de foto bevond BepiColombo zich binnen 17.000 kilometer van Venus vandaan. Een klein halfuurtje later, om 05:58, naderde BepiColombo Venus het dichtst.

Afbeelding: ESA/BepiColombo/MTM

Aan de bovenkant van de foto is de antenne van de Mercury Planetary Orbiter zichtbaar. Rechts zie je de magnetometer waar BepiColombo mee uitgerust is. Daarachter pronkt planeet Venus. De camera’s leveren zwart-wit-foto’s af met een beeldresolutie van 1024 x 1024. De afbeelding is licht bewerkt om de helderheid en het contrast te verbeteren.

Scheervlucht
Tijdens de scheervlucht langs Venus zijn verschillende instrumenten aan boord van BepiColombo geactiveerd om meer over de planeet te weten te komen. Zo wordt onze naaste buur bijvoorbeeld geobserveerd met de spectrometers MERTIS en PHEBUS. “MERTIS zal de dagzijde van Venus in de 55 uur voorafgaand aan de scheervlucht vrijwel voortdurend bestuderen en zich daarbij specifiek richten op het middelste deel van Venus’ atmosfeer en wolkendek,” vertelde Johannes Benkhoff, wetenschapper bij BepiColombo, al eerder aan Scientias.nl. “De observaties zullen bijdragen aan het onderzoek naar Venus’ stralingsbalans (hoeveel zonnestraling de atmosfeer binnengaat en hoeveel straling er weer uit gaat, red.), de structuur van de atmosfeer, de chemische processen in het wolkendek en de invloed die grote atmosferische golven hebben op de weerpatronen.” Ondertussen wordt PHEBUS tijdens de scheervlucht ingezet om de atmosfeer aan de nachtzijde van Venus te onderzoeken. Het instrument moet onder meer meer inzicht geven in de structuur van de atmosfeer op 80 tot 200 kilometer hoogte.


BepiColombo’s missie
BepiColombo is bezig met een behoorlijk lange reis. Maar zowel de Europese als Japanse ruimtevaartorganisatie doen graag wat moeite om Mercurius van dichtbij te kunnen bestuderen. De binnenste planeet van ons zonnestelsel heeft namelijk nog heel veel geheimen. En BepiColombo moet die gaan ontrafelen. De sonde zal daartoe – zodra deze bij Mercurius is aangekomen – twee orbiters loslaten die in een baan om de planeet gaan cirkelen. De missie moet onder meer onthullen hoe Mercurius is ontstaan, welke geologische processen er op de planeet spelen en hoe de planeet precies in elkaar steekt.

In totaal zal BepiColombo negen scheervluchten uitvoeren. De scheervlucht van vandaag is de tweede van negen en de eerste langs Venus om het voertuig op koers te brengen naar zijn eindbestemming: Mercurius. De eerste scheervlucht – langs onze eigen aarde – voltooide BepiColombo al in april. In augustus 2021 nadert de sonde Venus opnieuw. Tussen 2021 en 2025 vinden dan nog eens zes scheervluchten plaats, dit keer langs de planeet Mercurius. In december 2025 is BepiColombo dan – als alles volgens plan gaat – klaar om zich in een baan rondom Mercurius te nestelen.

Het betekent dat BepiColombo nog geen afscheid hoeft te nemen van Venus. Want volgend jaar trakteert de sonde onze naaste buur wederom op een bezoekje. Dan zal de sonde Venus nog wat dichter naderen en dit keer op slechts 551 kilometer afstand langs de planeet scheren. En ook tijdens deze tweede scheervlucht zullen er instrumenten op Venus gericht worden die hopelijk veel nieuwe informatie zullen opleveren. En wellicht zal dit ook meer licht kunnen werpen op de potentiële sporen van leven in Venus’ atmosfeer.