Wij begrijpen wat woorden betekenen en vaak wordt gedacht dat dat een unieke eigenschap is. Maar chimpansees kunnen het ook, zo blijkt.

De beroemde chimpansee Panzee neemt al jaren deel aan allerlei onderzoeken naar haar intelligentie. En steeds laat Panzee ons versteld staan. Zo ook nu.

Betekenis
De aap kent maar liefst meer dan 130 Engelse woorden. En ze begrijpt die woorden. Ook wanneer ze deze in een soort kunstmatige taal hoort waarin woorden teruggebracht worden tot soort fluittonen. Dat laatste is belangrijk: het bewijst dat de aap niet reageert op een stem of op emoties die ze hoort, maar echt op de betekenis van woorden.

WIST U DAT?

…chimpansees aan liefdadigheid doen?

Voorouder
Dat vertelde onderzoeker Lisa Heimbauer tijdens een bijeenkomst van de Acoustical Society of America. Volgens haar wijst het onderzoek met Panzee erop dat de laatste voorouder die mensen en chimpansees deelden taal kon begrijpen.

M&M
De chimpansee begrijpt zoals gezegd heel veel woorden. Die woorden lopen uiteen van ‘limonade’ tot ‘M&M’ en ‘kietelen’. Panzee kreeg de woorden te horen en moest op een plaatje aanwijzen wat er gezegd werd. En dat lukte haar. Het bewijst dat mensen niet de enigen zijn die taal – zelfs als deze bijvoorbeeld incompleet is – begrijpen. Dat wil niet zeggen dat elke chimpansee daartoe in staat is. Waarschijnlijk leren chimpansees taal op dezelfde manier als mensen. Dus door op te groeien in een omgeving waarin veel gesproken wordt en daar van te leren. Panzee is in zo’n omgeving opgegroeid en kon daardoor uitgroeien tot een aap die taal begrijpt.

In theorie zouden chimpansees – met de juiste opvoeding en het juiste onderwijs – wel in staat moeten zijn om taal te begrijpen en te gebruiken. Zo kunnen ze met behulp van plaatsjes bijvoorbeeld aangeven wat ze willen of hoe ze zich voelen. De apen zijn heel bijzonder, maar onderzoek wijst erop dat ze niet alleen zijn. Naast mensen en chimpansees zouden ook bepaalde vogels en chinchilla’s onderscheid kunnen maken tussen gesproken geluiden.