Verrassend: een reptiel dat behoort tot een groep waarvan we dachten dat alle leden eieren legden, blijkt levendbarend te zijn.

Er zijn verschillende manieren waarop organismen nageslacht op de aarde kunnen zetten. De meeste zoogdieren zijn bijvoorbeeld levendbarend: met behulp van een placenta voeden ze de embryo tot deze voldoende gegroeid en ontwikkeld is voor een leven buiten de baarmoeder. Heel anders doen de Archosauromorpha het. Deze grote groep reptielen – waartoe ook de krokodillen, vogels en dinosaurussen worden gerekend – legt alleen maar eieren. Tenminste: dat dachten we. Want fossiele resten van een lid van de Archosauromorpha schetsen nu een heel ander verhaal.

Mini
In China stuitten onderzoekers op de resten van een Dinocephalosaurus. Ook deze behoort tot de Archosauromorpha. Het is een bijzonder uitziend reptiel met een lange nek dat gedurende het Trias (zo’n 250 miljoen jaar geleden) in de ondiepe wateren van Zuid-China leefde. En tussen de fossiele resten van de Dinocephalosaurus troffen de onderzoekers een mini-Dinocephalosaurus aan.

Een artistieke impressie van Dinocephalosaurus. Ook de embryo is aangeduid. Afbeelding: Dinghua Yang.

Lunch of ongeboren kind?
“We waren zo opgewonden toen we deze embryo enkele jaren geleden voor het eerst zagen, maar we wisten niet zeker of dit de laatste lunch of het ongeboren jong van de moeder was geweest,” vertelt onderzoeker Jun Liu. En dus volgde er een onderzoek. En daaruit blijkt nu dat het daadwerkelijk om het ongeboren kind van een Dinocephalosaurus gaat. En dat maakt de vondst bijzonder. Het is namelijk voor het eerst dat een levendbarend lid van de Archosauromorpha-groep ontdekt is.

Uit het onderzoek blijkt bovendien dat het geslacht van een Dinocephalosaurus in wording genetisch bepaald werd. “Sommige reptielen, zoals krokodillen, bepalen het geslacht van hun nageslacht middels de temperatuur in het nest. Wij ontdekten dat Dinocephalosaurus, een verre voorouder van de krokodillen, het geslacht van zijn baby’s genetisch bepaalde, net zoals zoogdieren en vogels dat doen,” legt onderzoeker Chris Organ uit. Onderzoeker Mike Benton voegt toe: “De combinatie van levendbarend zijn en genetische geslachtsbepaling lijkt noodzakelijk te zijn geweest voor organismen zoals Dinocephalosaurus om in het water te kunnen leven.”