Een nieuwe schatting stelt dat er wereldwijd ongeveer 18.000 vogelsoorten zijn.

Al jaren wordt er intensief onderzoek gedaan naar vogels. Het resulteert erin dat naar schatting zo’n 95 procent van alle soorten beschreven is. En toch stellen onderzoekers nu dat er bijna twee keer meer vogelsoorten zijn dan gedacht. Hoe zit dat?

Biological species concept
Simpel. Er zijn op dit moment tussen de 9000 en 10.000 vogelsoorten beschreven. Maar al die vogelsoorten zijn beschreven volgens het zogenoemde ‘biological species concept’, dat soorten definieert door te kijken of individuen in staat zijn om met elkaar te paren. Ook al lijken twee vogels totaal niet op elkaar: als ze met elkaar kunnen paren, behoren ze volgens het biological species concept tot één soort te worden gerekend. Een gedateerde aanpak, stelt onderzoeker George Barrowclough. “Het is een concept dat – behalve in het geval van vogels – nauwelijks meer in de taxonomie gebruikt wordt.”

Uiterlijke kenmerken
Barrowclough en collega’s bestudeerden 200 vogelsoorten en keken daarbij door de ogen van de morfologie: de leer die zich bezighoudt met fysieke kenmerken, zoals het patroon of de kleur dat een verenpak heeft. Het onderzoek resulteerde gemiddeld voor elke bestudeerde vogelsoort in de ‘ontdekking’ van een nieuwe soort. Het suggereert dat de diversiteit onder vogels zwaar onderschat wordt en er waarschijnlijk tegen de 18.000 verschillende soorten zijn, zo stellen de onderzoekers.

Genen
De onderzoekers bogen zich ook over genetisch onderzoek onder vogels. Dergelijke onderzoeken suggereren dat er wel tegen de 20.000 vogelsoorten kunnen zijn. Maar dat klopt waarschijnlijk niet helemaal, zo stellen de onderzoekers. Vaak worden in dit soort onderzoeken namelijk vogels gebruikt die nu tot één soort worden gerekend, maar waarvan men al het vermoeden heeft dat ze genetisch verschillen. En dat resulteert dan in een overschatting van het werkelijke aantal vogelsoorten wereldwijd. Beter is het volgens de onderzoekers om genetisch onderzoek te combineren met de morfologie.

Het onderzoek is heel belangrijk, vindt onderzoeker Joel Cracraft. “We stellen een nieuwe manier voor om diversiteit vast te stellen. Dit nieuwe getal (18.000 soorten, red.) vertelt ons dat we soorten niet op de manier hebben geteld en beschermd als we zouden willen.”