Wetenschappers hebben genen ontdekt die deels kunnen verklaren waarom de één een groter brein heeft of slimmer is dan de ander.

De onderzoekers deden hun ontdekking nadat ze het brein van meer dan 21.100 mensen hadden gescand. Ook brachten ze het genetisch materiaal van deze mensen in kaart. Hun studie had twee duidelijke doelen. “We zochten naar genen die de kans op een erfelijke ziekte vergroten en we zochten naar factoren die ervoor zorgen dat weefsel wegkwijnt en dat het brein kleiner wordt, want dat kan weer leiden tot erfelijke ziekten zoals schizofrenie, bipolaire stoornis, depressie, Alzheimer en dementie,” vertelt onderzoeker Paul Thompson.

Kleiner brein
De onderzoekers scanden de hersenen van de proefpersonen en filterden de mensen met een kleiner brein eruit. Vervolgens keken ze naar het genetisch materiaal van deze mensen. Zo ontdekten ze dat er een verband was tussen kleine veranderingen in de genetische code en verkleinde geheugencentra in het brein. Deze veranderingen in de genetische codes werden bij mensen uit tal van werelddelen aangetroffen. Blijkbaar is het dan ook een heel universele verandering die kan leiden tot een kleiner brein.

WIST U DAT…

…teamwork mogelijk leidde tot onze intelligentie?

Medicijnen
En dat is hoopgevend. “Miljoenen mensen dragen een variatie in DNA bij zich dat de vatbaarheid van hun brein voor tal van ziekten verkleint of vergroot. Zodra we een gen geïdentificeerd hebben, kunnen we het met een medicijn aanpakken om zo het risico op ziekten te verkleinen. Mensen kunnen ook preventieve maatregelen nemen, bijvoorbeeld door te sporten, gezond te eten en hun brein te stimuleren om zo het effect van het slechte gen uit te wissen.”

Intelligentie
Maar de onderzoekers vonden niet alleen genen die samenhangen met een kleiner brein. Ze stuitten ook op een gen dat verschillen in intelligentie kan verklaren. Het gaat om het gen HMGA2. Dit gen kent vier bases: A, C, T en G. Mensen die in plaats van een T een C hadden, hadden over het algemeen een groter brein en scoorden beter tijdens IQ-tests. En dat is een zeer opvallende ontdekking. “Eén enkele verandering in letter leidt tot een groter brein.”

Voor dit onderzoek werkten meer dan 200 wetenschappers van zo’n 100 instituten wereldwijd met elkaar samen. Een vruchtbare samenwerking. “Voor het eerst hebben we waterdicht bewijs dat genen het brein beïnvloeden. Dat geeft ons aanwijzingen over hoe we hun invloed kunnen aanpakken.”