In Nederland zullen de zomers op korte termijn al droger worden dan voorheen.

Dat voorspelt een internationaal team van onderzoekers in het blad Nature Climate Change. In hun paper laten de onderzoekers zien welk effect verschillende klimaatscenario’s kunnen hebben op de uitdroging van de ondergrond in Europa. En de resultaten liegen er niet om. Opwarming blijkt te leiden tot langere periodes van droogte die bovendien een groter oppervlak bestrijken en een grotere impact hebben op de mens dan voorheen het geval was.

Klimaatscenario’s
De onderzoekers modelleerden verschillende klimaatscenario’s, waarbij de temperatuurstijging die de aarde tot het jaar 2100 doormaakt, uiteenloopt van 1 tot 3 graden. En hun studie laat duidelijk zien dat het beperken van de opwarming zijn vruchten afwerpt. Zo zal een temperatuurstijging van 3 graden leiden tot een twee keer zo groot oppervlak dat te maken krijgt met droogte. Maar als we de opwarming van de aarde kunnen beperken tot 1,5 graad Celsius – één van de ambities uit het Parijse klimaatakkoord – kunnen ook de droogtegebieden beperkt worden.

Langer droog
Maar de opwarming van de aarde leidt niet alleen tot een groei van de droogtegebieden. De studie onthult tevens dat periodes van droogte tot wel vier keer langer kunnen duren dan voorheen. De impact die de droogte op mensen heeft, zal dan ook geleidelijk aan toenemen. Uiteindelijk kunnen tot wel 400 miljoen Europeanen erdoor getroffen worden, zo voorspellen de onderzoekers.

“In de nabije toekomst zullen we drogere zomers gaan meemaken dan voorheen”

Nederland
En ook Nederland wordt daarin niet gespaard. “In de nabije toekomst zullen we drogere zomers gaan meemaken dan voorheen,” stelt onderzoeker Niko Wanders, verbonden aan de Universiteit Utrecht. “Dit heeft vooral impact op de opbrengst van de agrarische sector en op de binnenlandse vaart.”

14 olympische zwembaden
De modelstudie onthult verder dat met name het Middellandse Zeegebied meer droogte te wachten staat. Als de aarde daadwerkelijk drie graden opwarmt, kunnen langere en grotere periodes van droogte twee keer zo vaak voorkomen, zo waarschuwen de onderzoekers. Sterker nog: droogte kan in veel delen van Europa uiteindelijk eerder regel dan uitzondering worden. Heel concreet zou een temperatuurstijging van zo’n 3 graden Celsius naar verwachting resulteren in een daling van het grondwaterpeil: het grondwater zou dan zo’n 35 millimeter lager komen te staan, tot een diepte van 2 meter. Het zou betekenen dat er per vierkante kilometer land 35.000 kubieke meter minder water beschikbaar is. Voor wie zich daar geen voorstelling bij kan maken: met 35.000 kubieke meter water kun je 14 olympische zwembaden vullen. Zo’n enorme afname van de hoeveelheid water in de Europese ondergrond zal een enorme impact hebben op alles wat in Europa leeft: van planten en dieren tot mensen.

Wanders erkent dat de droogte wellicht kan worden bestreden, maar benadrukt dat dat symptoombestrijding is. Het lijkt hem dan ook beter om dit probleem bij de wortel aan te pakken. “Het effect van klimaatopwarming kan met technische aanpassingen deels worden beperkt. Maar dat is kostbaar. Een waarschijnlijkere manier is om de klimaatdoelstelllingen uit het Parijse klimaatakkoord na te streven, om op die manier de verregaande gevolgen van droogte in Europa, en dus in Nederland, in te perken.”