grooming

Wetenschappers denken eindelijk te weten welk mechanisme ervoor zorgt dat chimpansees kunnen samenwerken met andere chimpansees waar ze geen familie van zijn en ook geen seks mee hebben. Het heeft alles te maken met het knuffelhormoon: het hormoon helpt ze om deze vriendschappen te onderhouden.

Dieren die samenwerken, leven vaak langer en ook hun nageslacht heeft betere overlevingskansen. Maar welk mechanisme zet dieren nu aan om te gaan samenwerken met een soortgenoot die geen familie en ook geen sekspartner is? Daar is nog vrijwel geen onderzoek naar gedaan. Wetenschappers van het Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology besloten daar verandering in te brengen.

Samenwerken
Ze bestudeerden daarvoor chimpansees. Ook deze dieren houden er samenwerkingsverbanden met andere chimpansees op na. Een heel bekend voorbeeld van zo’n samenwerking is elkaar verzorgen. Twee chimpansees gaan bij elkaar zitten en de één verzorgt de vacht van de ander (zie de foto hierboven). De onderzoekers verzamelden direct nadat de chimpansees elkaars vacht hadden verzorgd urine van de dieren en keken hoeveel oxytocine er in de urine zat. Chimpansees die kort daarvoor een chimpansee hadden verzorgd waar ze een samenwerkingsverband mee hadden, bleken meer oxytocine in hun urine te hebben zitten dan chimpansees die een chimpansee hadden verzorgd waar ze geen samenwerkingsverband mee hadden en chimpansees die helemaal geen andere chimpansees hadden verzorgd. Het maakte hierbij overigens niet uit of de chimpansees die elkaar verzorgden aan elkaar verwant waren of seksuele belangen hadden: ook als er geen sprake was van verwantschap of seksuele belangen, maar wel van een samenwerkingsverband, nam de hoeveelheid oxytocine toe.

WIST U DAT…

…chimpansees waarschijnlijk een gevoel voor rechtvaardigheid hebben?

Verbonden
Het onderzoek wijst erop dat oxytocine – dat ook wel bekendstaat als het knuffelhormoon – een belangrijke rol speelt bij het onderhouden van de sociale relaties. Op zichzelf is dat niets nieuws. Zo weten we uit experimenten met mensen en andere sociale dieren al dat oxytocine ervoor zorgt dat we ons verbonden voelen met onze partner en familie. Maar nu wordt voor het eerst aangetoond dat oxytocine in het geval van chimpansees er ook voor kan zorgen dat chimpansees die niet elkaars partner, noch familie van elkaar zijn, zich met elkaar verbonden voelen.

Oxytocine is een hormoon dat invloed uitoefent op de sociale geheugensystemen en kan ons een goed gevoel geven. De onderzoekers vermoeden dan ook dat het de chimpansees helpt om sociale relaties die verder gaan dan verwantschap of seks, te onderhouden.