Wetenschappers hebben met het ATLAS-experiment van de Large Hadron Collider ontdekt dat zogenaamde aangeslagen quarks niet voorkomen bij krachten tot 1260 gigaelektronvolt. Hiermee neemt de LHC het stokje over van de Tevatron deeltjesbotser (Fermilab) in de Verenigde Staten. Deze deeltjesbotser legde de lat eerder op 870 gigaelektronvolt.

Aangeslagen quarks zijn in staat om huidige fysische wetten te maken en te breken. Wetenschappers denken namelijk dat er niets kleiner is dan quarks. Oftewel: quarks zijn piepkleine elementaire deeltjes. Er zijn drie paren quarks: up en down, charm en strange en top en bottom. Wanneer quarks groepen vormen, dan ontstaan er grotere deeltjes, zoals protonen en neutronen.

Aangeslagen
Stel, wetenschappers vinden een zogenaamde ‘aangeslagen’ quark (de Engelse term klinkt mooier: ‘excited’ quark), dan betekent het dat er nog kleinere deeltjes zijn dan quarks. Een aangeslagen quark is een quark met dezelfde samenstellling als een normale quark, maar met een hogere energie van de elementaire deeltjes.

Uitsluiten
Tot nu toe zijn er nog geen aangeslagen quarks gevonden, maar deeltjesversnellers zijn al wel in staat om deze quarks uit te sluiten bij bepaalde krachten. Tot nu toe bestaan aangeslagen quarks niet tot een kracht van 1260 gigaelektronvolt, maar dat zegt niets over het bestaan van de kleine deeltjes op hogere massa’s.

“We halen op dit moment al het bereik van Tevatron”, zegt Albert de Roeck van het CMS-experiment, een andere detector van de Large Hadron Collider. Kurt Riesselmann, woordvoerder van Fermilab, is iets voorzichtiger: “Tevatron doet de komende jaren nog gewoon mee aan de top.”