De prijsvraag loopt al twintig jaar, maar nog niemand heeft ‘m ooit echt gewonnen. Alhoewel sommigen wel in de buurt kwamen…

In 1990 bedacht onderzoeker Hugh Loebner de Loebner Prize. Wie de prijs wint, krijgt een flink geldbedrag. Maar tot op de dag van vandaag zit het prijzengeld nog in de pot. Want het is nog niemand gelukt.

Denken
De Loebner Prize is bedoeld voor mensen die een computer kunnen laten denken. Dat is wat abstract natuurlijk, dus laten we dat even concretiseren. Wiskundige Alan Turing stelde in 1950 dat computers kunnen denken. Hij vroeg zich echter tegelijkertijd af hoe we vast konden stellen dat een computer kon denken. Hij stelde toen dat een computer kan denken als de antwoorden die deze geeft niet meer te onderscheiden zijn van de antwoorden van een mens.

Kan een computer denken? Foto: Boffy b (via Wikimedia Commons).

Geloven
Wie de Loebner Prize wil winnen, moet een chatbot ontwikkelen die zo ‘praat’ dat mensen gaan geloven dat ze met een mens in gesprek zijn. Chatbots zijn er al genoeg. Een bekende chatbot is de Cleverbot, waarmee u ook online in gesprek kan. Wanneer u iets tegen deze robot zegt dan zoekt deze in een database naar het meest geschikte antwoord. Maar zoals u zult merken als u met Cleverbot spreekt, zijn die antwoorden lang niet altijd even passend. U weet gewoon dat het een robot is.

WIST U DAT…

…onlangs twee chatbots met elkaar in gesprek gingen? Het leverde een hilarisch filmpje op.

Jaarlijkse prijs
Nu is zo’n Loebner Prize natuurlijk een enorme uitdaging. Maar wie wil er nog meedoen als die prijs (nog) niet te winnen valt? Daarom is er ook een jaarlijkse Loebner-Prize met een prijzengeld tot 4000 dollar. Deze prijs is voor de wetenschappers die het dichtst bij de ontwikkeling van een ‘menselijke’ robot in de buurt komen.

A.L.I.C.E.
Wie hebben de afgelopen jaren de jaarlijkse Loebner Prize gewonnen? We zetten enkele veelbelovende chatbots voor u op een rijtje. A.L.I.C.E. (Artificial Linguistic Internet Computer Entity) won in 2000, 2001 en 2004. Benieuwd of ze u voor de gek kan houden? Ga de dialoog hier met haar aan.

Elbot. Foto: Elbot.com

Albert
In 1998 en 1999 won Albert One. Hij wist het eerste jaar vijftien procent van de mensen om de tuin te leiden. Het tweede jaar elf procent.

Elbot
Elbot won in 2008. De chatbot wist drie van de twaalf mensen ervan te overtuigen dat hij een mens was. U kunt met Elbot in gesprek op zijn eigen site. En toegegeven: de robot is slim. Zo tapt hij op verzoek moppen, kent hij enkele regels Nederlands en is hij bijzonder gevat. Op de vraag of hij in een god gelooft, antwoordt hij bijvoorbeeld: ‘As long as there is no religion which accepts robots as the crown of creation I intend to reserve judgment.’ (Zolang er geen religie is die robots accepteert als de kroon op de schepping ben ik geneigd om terughoudend te zijn.’).

Bedrijven
Het moge duidelijk zijn dat de chatbots er nog lang niet zijn. Veel van de robots wisten tijdens de finale van de Loebner Prize slechts enkele mensen op het verkeerde been te zetten. Inmiddels worden de chatbots wel al volop gebruikt: grote bedrijven gebruiken ze bijvoorbeeld online om vragen van klanten te beantwoorden. Wetenschappers blijven ondertussen werken aan chatbots die nog beter met klanten om kunnen gaan. Wie weet kan de chatbot van de toekomst de klantenservice van bedrijven helemaal vervangen.

In de toekomst kan de techniek ook gebruikt worden om fysieke robots socialer te maken. Robots gaan naar verwachting een steeds centralere rol in de samenleving spelen. Zo wordt er al gewerkt aan robots die in ziekenhuizen helpen met verplegen of in het huishouden kunnen helpen. Het is wel zo gezellig als deze robots ook een praatje kunnen maken en met passende reacties komen als een mens ze aanspreekt. Alleen zo kunnen ze werkelijk deel uit gaan maken van onze leefwereld.