leven

NASA’s Kepler-telescoop heeft de twee kleinste planeten die zich in de leefbare zone bevinden, ontdekt. Op de planeten bevindt zich vrijwel zeker water. Sterker nog: onderzoek wijst erop dat ze volledig met water bedekt zijn en dat maakt ze wellicht tot zeer geschikte kandidaten voor leven.

“Deze planeten zijn heel anders dan de planeten in ons zonnestelsel,” vertelt onderzoeker Lisa Kaltenegger. “Ze hebben eindeloze oceanen.” Kaltenegger en haar collega’s denken dat de planeten volledig met water bedekt zijn en dat er geen land te vinden is. Een groot verschil met de woestijnen die we op bijvoorbeeld Mercurius, Mars en Venus aantreffen.

De twee planeten
Kepler ontdekte de twee planeten rondom de ster Kepler-62. De planeet Kepler-62e bevindt zich op het binnenste randje van de leefbare zone – een denkbeeldige zone om de ster waarin planeten cirkelen waarop in principe water mogelijk is: de zone bevindt zich niet te ver weg van de ster (waardoor water bevriest) en ook niet te dichtbij (waardoor water verdampt). Kepler-62e is ongeveer 60 procent groter dan de aarde. Ook trof Kepler de planeet Kepler-62f aan. Deze is ongeveer 40 procent groter dan de aarde en is daarmee de exoplaneet die qua grootte het dichtst bij onze aarde in de buurt komt en in de leefbare zone cirkelt. “Kepler-62e heeft waarschijnlijk een heel bewolkte lucht en is warm en vochtig, zelfs op de polen,” vertelt onderzoeker Dimitar Sasselov. “Kepler-62f is koeler, maar mogelijk nog steeds vriendelijk voor leven.”

Een artistieke impressie van Kepler-62e. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Een artistieke impressie van Kepler-62e. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Kepler-62
De ster waar de twee planeten omheen cirkelen – Kepler-62 – is ietsje kleiner en koeler dan onze zon. Kepler-62e en Kepler-62f doen er respectievelijk 122 en 267 dagen over om een rondje rond de ster te voltooien.

Een artistieke impressie van Kepler-62f. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Een artistieke impressie van Kepler-62f. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Er kan leven zijn
Hoewel alles erop wijst dat zich op de planeten water bevindt, is nog onduidelijk of leven op de planeten tot de mogelijkheden behoort. “Er kan leven zijn,” stelt Kaltenegger. Maar of het ongeveer net zo geavanceerd is als het leven op aarde? “Het leven op deze planeten zou zich onder water afspelen, zonder gemakkelijke toegang tot metalen, elektriciteit of vuur voor het verwerken van metalen. Desalniettemin zijn deze twee planeten twee prachtige blauwe planeten die om een oranje ster draaien en misschien gaat de vindingrijkheid van leven als het gaat om het bereiken van dat technologische stadium, ons nog verrassen.”

Een artistieke impressie van Kepler-69c. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Een artistieke impressie van Kepler-69c. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Kepler-69
Naast de twee blauwe planeten cirkelen er om Kepler-62 nog drie andere planeten: Kepler-62b, Kepler-62c en Kepler-62d. Twee van deze planeten zijn groter dan de aarde, eentje is ongeveer net zo groot als Mars. De planeten voltooien een rondje rond hun ster respectievelijk in vijf, twaalf en achttien dagen. Daarmee staan ze zeer dicht bij de ster en is uitgesloten dat zich op deze planeten leven bevindt. Ook trof Kepler een planetair systeem aan rondom de zonachtige ster Kepler-69. Rond deze ster cirkelen twee planeten: Kepler-69b en Kepler-69c. Kepler-69c is ongeveer zeventig procent groter dan onze aarde en bevindt zich ook in de leefbare zone. “We kennen slechts één ster die een planeet met daarop leven bezit: onze zon,” vertelt onderzoeker Thomas Barclay. “De vondst van een planeet in de leefbare zone rondom een ster die lijkt op onze zon is dan ook een belangrijke mijlpaal in de zoektocht naar echte aardachtige planeten.” Kepler-69b is ongeveer twee keer zo groot als onze aarde en draait in dertien dagen tijd om zijn ster heen.

De aarde en de beste kandidaten voor leven. V.l.n.r.: Kepler-22b, Kepler-69c, Kepler-62e, Kepler-62f en de aarde. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

De aarde en de beste kandidaten voor leven. V.l.n.r.: Kepler-22b, Kepler-69c, Kepler-62e, Kepler-62f en de aarde. Afbeelding: NASA Ames / JPL-Caltech.

Wetenschappers zijn opgetogen over de ontdekkingen van Kepler. De vondsten smaken naar meer. “De ontdekking van deze rotsachtige planeten in de leefbare zone brengt ons een stapje dichter bij het vinden van een plek die lijkt op ons thuis,” stelt onderzoeker John Grunsveld. “Het is slechts een kwestie van tijd voor we weten of het sterrenstelsel meerdere planeten zoals de aarde bevat of dat onze planeet een zeldzaamheid is.”