Superbacteriën blijken veel ouder dan gedacht: de resistente mini-organismen waren er 30.000 jaar geleden al.

Tegenwoordig kunnen we niet meer zonder: antibiotica. Ze worden voor tal van zaken gebruikt en zijn eigenlijk vanaf het moment dat ze door mensen gemaakt werden (begin twintigste eeuw) een wondermiddel. Maar de laatste jaren verliezen de antibiotica een stukje van hun glans. Bacteriën blijken namelijk steeds vaker resistent te zijn en niet meer op de antibiotica te reageren.

Na de oorlog
De eerste resistente bacteriën ontstonden rond 1945. In de oorlogsjaren werd gretig gebruik gemaakt van antibiotica en de bacteriën begonnen zich te wapenen. Maar wetenschappers weigeren te geloven dat de eerste resistente bacteriën toen ontstonden. De meeste soorten antibiotica zijn gebaseerd op chemische stofjes die ook in de natuur gebruikt worden door schimmels en bacteriën om andere bacteriën op afstand te houden. Zou het niet logisch zijn als resistentie al veel ouder was?

WIST U DAT…

…een beperkt gebruik van antibiotica resistentie in de hand werkt?

Klopt
Nu is voor het eerst bewezen dat die hypothese klopt. Onderzoekers verzamelden bacteriën die al 30.000 jaar in bevroren grond zaten. Ze analyseerden de micro-organismen en troffen er genen in aan die resistent waren voor tal van medicijnen: onder meer penicilline. Uit nader onderzoek blijkt dat deze genen net zo actief waren en ongeveer dezelfde structuur hadden als de genen die bacteriën nu resistent maken. Blijkbaar maakt resistentie deel uit van de natuur, zo concluderen de onderzoekers in het blad Nature.

Het onderzoek laat zien dat resistentie overal is. Het is geen gril, maar bestaat al jaren. Het vraagt om een andere kijk op de antibiotica: het is een door mensen gemaakt middel dat natuurlijke reacties oproept.