Het menu van prehistorische mensen was spannender dan gedacht. Naast groot wild en planten aten ze ook landschildpadden.

Die conclusie trekken wetenschappers na onderzoek in een grot nabij Tel Aviv. Eerder werden in deze grot al belangrijke ontdekkingen gedaan die ons meer konden vertellen over het leven aan het einde van de Oude Steentijd.

Schildpadden
En nu kunnen we daar een nieuwe ontdekking aan toevoegen. Wetenschappers hebben overtuigend bewijs gevonden dat de bewoners van de grot zo’n 400.000 jaar geleden reeds landschildpadden bereidden en nuttigden. Het is een verrassende ontdekking. “Tot nu namen we aan dat mensen in de oude steentijd voornamelijk groot wild en planten aten,” vertelt onderzoeker Ran Barkai. “Nu kunnen we zeggen dat ze ook schildpadden aten, deze werden verzameld, geslacht en geroosterd, ook al bevatten ze niet zoveel calorieën als bijvoorbeeld een damhert.”

Geen bevlieging
De onderzoekers troffen in verschillende grondlagen in de grot resten van schildpadden aan. Dat wijst erop dat de bewoners van de grot ze over een lange periode aten. Het was dus zeker geen bevlieging.

“De sporen wijzen erop dat de meeste schildpadden in hun schild geroosterd werden”

Geroosterd
Dat de schildpadden echt door de bewoners van de grot geslacht zijn, blijkt onder meer uit de botten van schildpadden die zijn teruggevonden. “De sporen wijzen erop dat de meeste schildpadden in hun schild geroosterd werden,” vertelt Barkai.

Grote vraag is nu welke rol de schildpadden precies in het dieet van de bewoners van de grot speelden. Tot voor kort namen onderzoekers aan dat enkel de later levende Homo sapiens een breed dieet had dat bestond uit onder meer groenten en grote en kleine dieren. Maar blijkbaar werden in de oude steentijd dus al kleine dieren zoals schildpadden genuttigd. “Uit de geschiedenis weten we dat langzaam voortbewegende dieren zoals schildpadden gebruikt werden als ‘geconserveerd’ of ‘ingeblikt’ voedsel,” vertelt onderzoeker Ruth Biasco. “Misschien waren de inwoners van de Qesem-grot simpelweg bezig om hun lokale grondstoffen maximaal te benutten.” Een andere vraag die onderzoekers bezighoudt, is wie er op de schildpadden joeg. “Misschien leden van de groep die niet op groot wild joegen (…) misschien de ouderen of de kinderen,” stelt onderzoeker Avi Gopher.