Terwijl ze jagen op voedsel, zorgen ze er en passant voor dat er 4,9 miljoen ton CO2 vrijkomt.

Dat schrijven Britse en Australische onderzoekers in het blad Global Change Biology. Daarmee is de klimaatschade die de wilde varkens of zwijnen (zie kader) wereldwijd aanrichten grofweg vergelijkbaar met de impact die 1,1 miljoen auto’s op het klimaat hebben.

De studie handelt over Sus scrofa. Deze soort is beter bekend als het wilde zwijn. Maar ook de varkens die je op boerderijen ziet, vallen eronder. Veel onderzoekers zien deze namelijk als gedomesticeerde wilde zwijnen. Het onderzoek draait om gedomesticeerde varkens die op de één of andere manier in het wild terecht zijn gekomen. Gedomesticeerde varkens kwamen oorspronkelijk alleen in Europa en Azië voor, maar zijn in de afgelopen eeuwen door mensen over de wereld verspreid en inmiddels op bijna alle continenten ook in het wild te vinden.

Tractors
“Wilde varkens zijn net tractors die door het veld ploegen,” stelt onderzoeker Christopher O’Bryan. “Ze woelen de grond om, op zoek naar voedsel. En wanneer de grond verstoord wordt – hetzij door mensen die een veld omploegen of in dit geval door wilde dieren – komt er koolstof vrij. Aangezien de grond bijna drie keer zoveel koolstof herbergt als de atmosfeer, kan de verandering van het klimaat zelfs als een fractie van die koolstof in de grond vrijkomt, al versneld worden.”

Invasief
En wilde varkens kunnen daar met hun gewroet dus een behoorlijke bijdrage aan leveren. Het is zorgwekkend, omdat hun populaties snel groeien en de dieren een inmiddels beruchte invasieve soort zijn (zie kader).

Kolonisten en zeevaarders brachten op hun reizen varkens – gedomesticeerde wilde zwijnen – mee, die dienst deden als een bron van voedsel. Eenmaal aangekomen in onder meer de Verenigde Staten, Nieuw-Zeeland en verschillende eilanden in de Grote Oceaan werden de varkens uitgezet. Of de varkens kwamen door ontsnapping vrij. Het resulteerde in een populatie verwilderde varkens die snel groeide. En in veel gevallen zorgen de populaties tot op de dag van vandaag voor overlast en richten ze ook grote ecologische schade aan.

Het onderzoek
Om een beeld te krijgen van de impact die verwilderde varkens wereldwijd op het klimaat hebben, stelden de onderzoekers met behulp van modellen vast hoeveel er op de vijf verschillende continenten te vinden waren. Vervolgens pakten ze er een studie bij die de schade die de dieren in verschillende landschapstypen aanrichten, gedurende lange tijd in kaart had gebracht. En die informatie werd vervolgens gebruikt om een inschatting te maken van de schade die de gemodelleerde populaties aanrichtten.

Resultaten
“Onze modellen laten een breed scala aan uitkomsten zien, maar ze wijzen erop dat wilde varkens op dit moment zeer waarschijnlijk in gebieden waar ze van oorsprong niet thuishoren een oppervlak van zo’n 36.000 tot 124.000 vierkante kilometer omwroeten,” aldus O’Bryan. “Dat is een enorme hoeveelheid land.” En het resulteert op jaarbasis naar schatting in de uitstoot van zo’n 4,9 miljoen ton CO2. “Vergelijkbaar met de uitstoot van 1,1 miljoen passagiersauto’s,” zo schrijven O’Bryan en collega’s in hun paper.

De uitstoot van invasieve varkens kunnen we in feite niet de verwilderde varkens, maar enkel onszelf aanrekenen, zo benadrukt onderzoeker Nicholas Patton. “Invasieve soorten zijn een door mensen veroorzaakt probleem, dus we moeten dat erkennen en onze verantwoordelijkheid nemen voor de implicaties. Als we toestaan dat invasieve wilde varkens zich nog verder uitbreiden naar gebieden met grond die veel koolstof herbergt, lopen we in de toekomst een nog groter risico op broeikasgasemissies.” Het is volgens Patton dan ook belangrijk dat we de populaties onder controle krijgen. Niet alleen om hun klimaatimpact te verkleinen, maar ook om de ecosystemen waarin ze nietsontziend hun gang gaan, tegen de wilde varkens in bescherming te nemen.