De dino was van kop tot staart bedekt met een uit beenderplaten opgebouwd pantser.

Onderzoekers hebben in de staat Utah de fossielen opgegraven van een nieuw soort gepantserde dino. Het gaat de resten van een Ankylosauria dinosauriër en hij draagt de naam Akainacephalus Johnsoni. Verwacht werd dat deze nieuwe dino zou lijken op andere Noord-Amerikaanse Ankylosauria dinosauriërs, maar dat blijkt opvallend genoeg juist niet het geval te zijn.

Artistieke impressie van de nieuw ontdekte gepantserde dinosaurus, de Akainacephalus johnson. Afbeelding: Andrey Atuchin and the Denver Museum of Nature & Science

Kenmerken
De Akainacephalus Johnsoni is een middelgrote dinosaurus van zo’n 4 tot 5 meter lang. Hij heeft een stekelig, knokig pantser van kop tot staart. De geslachtsnaam is afgeleid van het Griekse woord akaina wat ‘doorn’ of ‘spike’ betekent. Cephalus betekent ‘hoofd’. Wat erg opmerkelijk is, is dat andere Noord-Amerikaanse Ankylosauria dinosauriërs juist een zacht knokig pantser op het hoofd hebben. Het stekelige pantser van de nieuw ontdekte dino doet meer denken aan de Aziatische ankylosauria dinosauriërs, die ook meer uitgesproken punten op de schedel hebben. Dit betekent dat de Akainacephalus meer verwant is aan zijn Aziatische familieleden – waaronder de Saichania en Tarchia – dan aan andere laat-krijtachtige Noord-Amerikaanse neven.

Ankylosauria
Ankylosauria zijn een groep vierpotige, herbivore, gepantserde dinosaurussen met imposante knokige staartveren. De soort is tussen 125 en 100 miljoen jaar geleden in Azië ontstaan. De nieuw ontdekte soort leefde 76 miljoen jaar geleden tijdens het Late Krijt. Het gevonden skelet is het meest complete van een ankylosauriër gevonden in het zuidwesten van de Verenigde Staten. Het bevat een complete schedel, een groot deel van de wervelkolom, inclusief zijn complete staartveren. Ook waren verschillende ledematen en beenderplaten nog intact.

Emigratie
Maar hoe zit dat dan precies? Hoofdauteur Jelle Wiersma suggereert dat de geografische verspreiding van de dinosaurus door het hele westerse binnenland het resultaat was van korte tussenpozen van een verlaagde zeespiegel. Deze verlaging van de zeespiegel legde de Beringian landbrug bloot, waardoor dino’s, maar ook andere dieren zich gemakkelijk konden verplaatsen tussen Azië en Noord-Amerika. Op die manier konden ook de Aziatische ankylosauria dinosaurussen tijdens het Late Krijt verschillende keren naar Noord-Amerika emigreren. Dit resulteerde in de aanwezigheid van twee afzonderlijke groepen ankylosauria dinosaurussen op dit continent: één met een plat, en één met een stekelig schedelpantser.

De bevindingen zijn terug te lezen in het wetenschappelijke tijdschrift PeerJ. “Het is buitengewoon fascinerend en belangrijk voor de wetenschap van de paleontologie dat we zoveel mogelijk informatie uit het fossielenarchief kunnen lezen,” besluit Wiersma. “Hierdoor kunnen we uitgestorven organismen en de ecosystemen waar ze deel van uitmaakten beter begrijpen.”