Oppervlaktewinden waaien wereldwijd steeds langzamer. Dat blijkt uit een analyse van de windsnelheden die de afgelopen dertig jaar werden gemeten. De winden worden afgeremd. Niet door steeds meer en hogere bebouwing, maar door nieuwe bomen en struiken. Dat schrijven de Franse onderzoekers in het blad Nature Geoscience.

De gegevens werden de afgelopen decennia door 800 weerstations op het land verzameld. De meeste stations bevinden zich op het noordelijk halfrond.

Afname
De gemiddelde jaarlijkse windsnelheid aan het oppervlak is met name in landen die ergens halverwege het noordelijk halfrond liggen – de Verenigde Staten, China en Rusland bijvoorbeeld – sterk afgenomen. De onderzoekers constateren een afname van maar liefst vijftien procent: van 17 kilometer per uur naar 14 kilometer per uur.

WIST U DAT…

…motten op de sterkste wind meewaaien?

Zuidelijk halfrond
Het is aannemelijk dat de winden ook op het zuidelijk halfrond in snelheid afnemen. Australische wetenschappers constateerden eerder ook al een vertraagde wind en bovendien hangen winden wereldwijd samen. Het is dus onmogelijk dat de wind op de ene helft versnelt en op de andere helft niet.

Hogerop
Het is onduidelijk of de winden ook op grotere hoogte vertraagd worden. Maar als dat zo is dan heeft dat gevolgen, zo concluderen de onderzoekers. Bijvoorbeeld voor windmolens, maar ook voor de verspreiding van vervuilde lucht en zaden. “We zeggen niet dat dat een goed of slecht iets is,” vertelt onderzoeker Robert Vautard. “We observeren het alleen en proberen het te verklaren.”

Struikgewas
In de regio’s waar de windsnelheid het snelst afnam, is het aantal bomen en struiken in die periode juist het snelst toegenomen. De onderzoekers leiden daaruit af dat dit groen de wind afremt. In Noord-Amerika en Europa is veel bos bijgeplant en in Eurazië is de val van de Sovjet-Unie verantwoordelijk voor al dat groen: boeren verlieten hun land en gaven het zo terug aan de natuur.

WIST U DAT…

…windmolens eigenlijk de verkeerde kleur hebben?

Puzzelstukjes
De onderzoekers concluderen echter dat meer bomen en struiken de verandering in windsnelheid slechts voor zestig procent verklaart. Voor de overige veertig procent wenden de wetenschappers zich tot de klimaatverandering. Het is mogelijk dat deze een andere luchtcirculatie veroorzaakt en zo ook de windsnelheid beïnvloedt. Daar moet echter nog meer onderzoek naar worden gedaan. “Op dit moment hebben we enkel puzzelstukjes.”

Als het planten van bomen en struiken de wind vertraagt, is het aannemelijk dat de wind niet veel langzamer wordt dan deze nu is. “Maar als de klimaatverandering de drijvende kracht hierachter is dan is het een ander verhaal.”