gekko

Wetenschappers zijn gefascineerd door gekko’s. Gekko’s kunnen namelijk zonder problemen langs muren en plafonds klimmen. De dieren hebben plakkerige tenen. De grote vraag is of gekko’s moeite moeten doen om te blijven plakken of gaat het vanzelf?

De tenen van een gekko zijn bijzonder. Op de tenen bevinden zich bundeltjes haren, die uitlopen in een soort flapje. De flapjes hechten zich met honderdduizenden tegelijk door adhesie. Van der Waalskrachten doen dus al het werk. Het is niet gek dat ingenieurs overal ter wereld proberen om gekkovoetjes na te maken. Op dit moment wordt er gewerkt aan diverse uitvindingen die het ingewikkelde biologische systeem van een gekkovoet proberen na te bootsen, maar deze systemen zijn nog te omslachtig om te gebruiken.

De bijzondere tenen van een gekko.

De bijzondere tenen van een gekko.

Nu blijkt uit een nieuw onderzoek van de universiteit van Californië dat gekko’s geen moeite hoeven te doen om te blijven plakken. Oftewel: ze hoeven zich niet in te spannen om aan een plafond te hangen. Het gaat vanzelf. De biologen van deze universiteit hebben dit onderzocht door experimenten met levende en dode gekko’s uit te voeren. De voetjes van overleden gekko’s plakken nog net zo goed als die van levende exemplaren.

Passieve plakkers
Dit is goed nieuws voor ingenieurs die gekkovoetjes proberen na te bootsen. Omdat adhesie passief is – en er geen spierbeweging of neurale activiteit nodig is – kan het door iedereen gebruikt worden. “Voor gekko’s is zo’n passief systeem enorm nuttig, want dit betekent dat ze de hele nacht aan de onderkant van een tak kunnen hangen zonder energie te verbruiken”, vertelt bioloog Timothy E. Higham.

Actief component
Hoewel adhesie bij gekko’s passief is, is er wel sprake van een actief component. Een gekko kan namelijk het plakkerige effect van een voet opheffen door het puntje van zijn tenen een klein beetje te buigen, terwijl de andere voeten blijven plakken. Dit vormt dus een uitdaging voor ingenieurs.