Ze liftten mee met de Israëlische maanlander die in april 2019 op de maan crashte. En mogelijk hebben ze die crash overleefd.

Het is eind februari en de Israëlische private ruimteorganisatie SpaceIL lanceert na jaren van voorbereiding de maanlander SpaceIL. Het is wereldnieuws. Voor het eerst zal een commerciële maanlander voet op de maan zetten. Zover komt het echter niet. Tijdens de afdaling naar het maanoppervlak gaat er iets mis en Beresheet crasht.

Lunar Library
De verslagenheid is groot bij SpaceIL. Maar ook bij de Arch Mission Foundation, een non-profitorganisatie die zich ten doel gesteld heeft om de kennis en soorten op aarde zoveel mogelijk te archiveren voor toekomstige generaties. Laatstgenoemde organisatie heeft speciaal voor deze missie een zogenoemde ‘Lunar Library‘ samengesteld met daarin fragmenten uit boeken, foto’s, afbeeldingen en documenten die een goed beeld geven van de menselijke beschaving en haar rijke geschiedenis. Maar dat was niet alles, zo stelde de Arch Mission Foundation eerder al. “Er bevindt zich nog veel meer in de Lunar Library. Dat zal de komende maanden en jaren onthuld worden.” En nu heeft Nova Spivac, mede-oprichter van de Arch Mission Foundation, in gesprek met Wired alles opgebiecht. In de Lunar Library zaten namelijk ook ongeveer 100 miljoen cellen van 25 verschillende mensen en andere organismen opgeslagen. Net als duizenden beerdiertjes. En het wordt nog opwindender. “Momenteel denken we dat de Lunar Library de crash van Beresheet heeft overleefd en intact op de maan ligt,” zo meldt de Arch Mission Foundation op de site.


Beerdiertjes
Het zou betekenen dat er op het oppervlak van de maan nu talloze beerdiertjes te vinden zijn; organismen waarvan bekend is dat ze een hoop kunnen hebben (zie kader).

Beerdiertjes zijn microscopisch kleine organismen die onder meer te vinden zijn in de grond en op planten. Verschillende studies hebben aangetoond dat deze organismen veel meer kunnen hebben dan de meeste andere wezens. Zo kunnen ze overleven bij temperaturen die uiteenlopen van -272 graden Celsius en 150 graden Celsius. Ook kunnen ze tot wel tien jaar zonder water en zijn ze bestand tegen kosmische straling.

Maar wie deze microscopisch kleine beestjes in gedachten al de maan ziet koloniseren, wordt echter snel teruggefloten door de Arch Mission Foundation. Op Twitter laat de organisatie weten dat de beerdiertjes zijn ingekapseld in epoxyhars en niet op de maan kunnen leven of zich aldaar kunnen voortplanten.

Dat heeft natuurlijk alles te maken met het feit dat de maan niet over een atmosfeer beschikt.

Dat de beerdiertjes in de Lunar Library niet op de maan kunnen leven, betekent echter niet dat ze dood zijn. Wat zo bijzonder is aan beerdiertjes is dat ze aan cryptobiose (schijndood) doen. Hierbij droogt hun lichaam langzaam uit, komt de stofwisseling op een laag pitje te staan of zelfs helemaal stil te liggen. Eenmaal uitgedroogd eten de beerdiertjes niet meer. Ook planten ze zich niet meer voort en bewegen ze niet meer. Onderzoek heeft uitgewezen dat beerdiertjes zeker een jaar of tien in uitgedroogde toestand door kunnen brengen om vervolgens kort nadat ze aan water zijn blootgesteld weer ‘tot leven te komen’. De beerdiertjes die naar de maan zijn gestuurd, zijn uitgedroogd. Bij gebrek aan een atmosfeer en behoorlijke hoeveelheden water is het uitgesloten dat ze tot leven zullen komen en de maan gaan koloniseren. Volgens de Arch Mission Foundation kunnen de beerdiertjes – omdat ze zo goed bestand zijn tegen straling en extreme temperaturen – prima in leven blijven in het epoxyhars. En wellicht kunnen we ze – door ze tijdens toekomstige maanmissies op te zoeken en terug te brengen naar bijvoorbeeld de aarde – zelfs weer tot leven wekken.

Omdat de beerdiertjes niet actief kunnen leven op de maan en zich dus ook niet kunnen voortplanten, wast de Arch Mission Foundation de handen in onschuld als het gaat om planetaire protectie. Met deze laatste term wordt verwezen naar een breed scala aan maatregelen die moeten worden getroffen als er missies worden ondernomen naar andere, potentieel leefbare hemellichamen.

Ondertussen liggen er al plannen voor een vervolgmissie. De Arch Mission Foundation is volgens de eigen site in gesprek met PTScientists, een andere private organisatie die eveneens op korte termijn naar de maan wil gaan en bereid lijkt te zijn om een mini-bibliotheek mee te voeren. Of daar ook levende wezens in zullen huizen, is onduidelijk.

Ook onduidelijk blijft natuurlijk hoe het de beerdiertjes op de maan nu precies vergaat. Maar de aanname dat ze zich aldaar in uitgedroogde toestand langdurig staande kunnen houden, lijkt afgaand op het feit dat de beestjes meerdere massa-extincties op aarde hebben overleefd en vermoedelijk ook van ons uitsterven getuige zullen zijn, niet onredelijk.