Kustbewoners opgelet! Door klimaatverandering krijgt onze kust vaker te maken met extreem hoog water. Dit blijkt uit een risicoanalyse van de universiteit van Florida, waar ook de Nederlandse onderzoeker Dr. Aimee Slangen (NIOZ / Universiteit Utrecht) aan meewerkte.

De wetenschappers hebben de verwachte zeespiegelstijging samengenomen met waarnemingen en statistische modellen van hoog water als gevolg van extreme weersomstandigheden. Daaruit trekken onderzoekers de conclusie dat overstromingen vaker kunnen voorkomen dan tot nu toe gedacht. Dit schrijven zij in een paper in het wetenschappelijke vakblad Nature Communications.

Zeespiegel stijgt al
Eigenlijk is het een logische conclusie. Klimaatverandering is al reeds merkbaar in de Noordzee, aangezien de zeespiegel in de periode van 1958 tot 2014 acht centimeter is gestegen. De verhoging van het waterpeil wordt veroorzaakt doordat steeds meer gletsjers smelten, maar ook omdat het zeewater zich uitzet door stijgende temperaturen.

Minimaal een halve meter omhoog
Schattingen over de toekomst van de Noordzee lopen uiteen. In 2015 berekende een internationaal team van wetenschappers dat het waterpeil voor de Nederlandse kust zo’n 83 centimeter stijgt tot het jaar 2100. In het nieuwe onderzoek spreken de onderzoekers over een zeespiegelstijging van 50 tot 75 centimeter. “Deze stijging is op zichzelf niet schrikbarend, maar tel daar bovenop het dagelijkste getij van enkele meters, en weer daar bovenop de extra meters water als het stormt: dat is waar kustverdediging ons tegen moet beschermen,” vertelt onderzoeker Dr. Aimee Slangen van het NIOZ. “Zeespiegelstijging als gevolg van klimaatverandering verandert dus de basishoogte van de zeespiegel, waardoor het risico op overstromingen bij stormen toeneemt. Bij het plannen en bouwen van kustverdediging zal hier zeker rekening mee gehouden moeten worden.”

We kunnen dankbaar zijn dat de Deltawerken er zijn, anders zouden we in de toekomst regelmatig te maken krijgen met een Watersnoodramp zoals in 1953.

Vaker extreem hoog water
Uit de nieuwe analyse van de universiteit van Florida blijkt dat vanaf 2050 veel kusten wereldwijd elke honderd jaar te maken krijgen met waterhoogtes die nu maar eens in de duizend jaar voorkomen en elke tien jaar of zelfs elk jaar te maken zullen krijgen met waterhoogtes die nu maar eens in de honderd jaar voorkomen. Dit leidt ongetwijfeld tot veel slachtoffers en miljardenschade, waarschuwen de onderzoekers.

Slecht nieuws voor arme, lage landen
Het nieuwe onderzoek geeft duidelijkheid over hoe de frequentie van hoogwater door zeespiegelstijging verandert. Het is een duidelijk signaal naar overheden en instanties om maatregelen te nemen. Vooral arme, lage gebieden zullen het zwaar krijgen. Relatief rijke Nederlanders en Belgen zijn immers makkelijker in staat om een flinke zeespiegelstijging te overleven. “Een stijging van één, twee of drie meter zou voor Nederland nog niet heel veel problemen opleveren,” vertelde Bart Strengers van Planbureau voor de Leefomgeving onlangs aan Scientias.nl. “We zijn een rijk land en kunnen gemakkelijk de dijken hoger maken. Als het moet, zouden we zelfs water uit rivieren de zee in kunnen pompen om overstromingen te voorkomen.”